Polskie Radio
Section05

Piastowie

Bóg się rodzi, niech żyje król! Koronacje w Boże Narodzenie

Wybór Bożego Narodzenia na dzień koronacji nie był przypadkowy. Po raz pierwszy z tej symboliki nawiązującej do narodzin nowej epoki skorzystał Karol Wielki, który koronował się na cesarza rzymskiego. Zwyczaj ten towarzyszył m.in. władcom Polski, królowi jerozolimskiemu oraz wikińskiemu szwagrowi Bolesława Chrobrego.
Zobacz więcej na temat:  Boże Narodzenie średniowiecze koronacja historia Polski Europa królowie Polski

Ostatni Piast na tronie. Nie był nim Kazimierz Wielki

Dokładnie 350 lat temu, 21 listopada 1675 roku, zmarł Jerzy Wilhelm, książę legnicko-brzeski. Był ostatnim sprawującym władzę potomkiem Mieszka I. Choć śląskie księstwa zerwały związki z Polską ponad trzy wieki wcześniej, jego ojciec był bardzo przywiązany do dziedzictwa przodków. Swojemu jedynemu synowi, i jak się okazało ostatniemu Piastowi na tronie, chciał nadać imię… Piast.
Zobacz więcej na temat:  średniowiecze Śląsk Legnica

Dzieci na tronie. Nieletni królowie i książęta w Polsce

Chyba najsłynniejszym dzieckiem na polskim tronie jest Jadwiga Andegaweńska, która w chwili koronacji miała ok. 10 lat. W podobnym wieku królem Polski zostali Władysław Warneńczyk czy Zygmunt August (jeszcze za życia ojca). Takich władców, którzy już jako dzieci stali się (raczej biernymi) uczestnikami walki o władzę, było w historii Polski więcej.
Zobacz więcej na temat:  monarchia dzieci dzieciństwo dzień dziecka średniowiecze historia Polski

Jak wyglądali Piastowie? "Na pewno nie tak jak u Matejki"

- Jan Matejko przedstawił Mieszka I z brodą, jako tego księcia, umocowanego jeszcze w kulturze pogańskiej, "dzikiego". Wydaje mi się, że nasz wielki malarz rozumował w ten sposób, że to barbarzyńscy Słowianie nosili zarost i dopiero pod wpływem cywilizacji zachodniej zaczęli się golić. A było dokładnie odwrotnie. Moda na zarost przyszła z Zachodu, a Słowianie golili się na gładko - mówił w rozmowie z portalem Polskiego Radia historyk prof. Tomasz Jurek.
Zobacz więcej na temat:  średniowiecze fryzury historia Polski

Czy do koronacji Bolesława Chrobrego mogło dojść szybciej niż w roku 1025?

- Być może, gdyby nie rychła śmierć Ottona II po zjeździe gnieźnieńskim, do koronacji doszłoby wkrótce po roku 1000. Możemy posłużyć się przykładem węgierskim - Stefan I otrzymał koronę królewską w tym samym czasie. Po śmierci Ottona III w 1002 roku stosunki Bolesława Chrobrego z cesarstwem wchodzą w okres dynamicznego i ciężkiego kryzysu, prowadzącego do wieloletniej wojny - mówił w Dwójce historyk prof. Jerzy Pysiak.
Zobacz więcej na temat:  Bolesław Chrobry św. Wojciech Jerzy Pysiak Aldona Łaniewska-Wołłk Karol Furtak Dwójka Gniezno dynastia Piastów