Polskie Radio
Section05

język polski

"Szponcić", "six seven", "OKPA". Jakim językiem mówi dziś młodzież?

Czasownik "szponcić" oraz towarzyszący mu rzeczownik "szpont" triumfują w plebiscycie na Młodzieżowe Słowo Roku 2025. Internetowe głosowanie, organizowane od dekady przez Wydawnictwo Naukowe PWN, co roku ujawnia, które wyrazy cieszą się największym uznaniem wśród młodych. - Młodzieżowe słowo roku 2025 pokazuje, że język młodych nie tyle opisuje świat, ile go szponci – czyli performuje, rozgrywa, nadaje mu rytm i aurę na swoich warunkach – podkreśliła w uzasadnieniu prof. Anna Wileczek, jurorka plebiscytu.
Zobacz więcej na temat:  młodzieżowe słowo roku mowa KULTURA Bartek Chaciński Dwójka

Historyczny dokument dla Polonii. Instytut Rozwoju Języka Polskiego wyznacza standardy nauczania polszczyzny na świecie

Instytut Rozwoju Języka Polskiego ogłosił pierwsze ramy programowe dla nauczania języka polskiego za granicą – dokument, który ma przełomowe znaczenie dla tysięcy uczniów i nauczycieli polonijnych. To efekt szerokich konsultacji oraz potrzeba uporządkowania i wsparcia globalnej edukacji polskiej. Jak podkreśla dyrektor Instytutu, dr Urszula Starakiewicz-Krawczyk, stanowi „pierwszy kamień milowy na drodze do systemowego wspierania rozwoju języka polskiego za granicą”.
Zobacz więcej na temat:  Polonia Polacy za granicą edukacja Ministerstwo Spraw Zagranicznych Ministerstwo Edukacji Narodowej

Młodzieżowe Słowo Roku 2025. Zwyciężyło słowo szponcić. Co ono oznacza?

W jubileuszowej, 10. edycji plebiscytu na Młodzieżowe Słowo Roku najwięcej głosów zebrało słowo szponcić, którego używa się albo w celu wyrażenia dezaprobaty (w znaczeniu "robić coś niewłaściwego, złego, szkodliwego, igrać z czymś, wygłupiać się, cwaniaczyć"), albo podziwu ("robić coś ciekawego, szalonego, organizować coś, flirtować"). 
Zobacz więcej na temat:  młodzieżowe słowo roku

Młodzieżowe Słowo Roku. "Łatwo o poczucie żenady, trzeba uważać"

Język starszych nie opisuje rzeczywistości porządnie, mówił w Polskim Radiu prof. Jerzy Bralczyk, dlatego młodzi szukają na ten opis nowych określeń. Z młodzieżowymi słowami, dodawali inni eksperci, jednak ten kłopot, że używane przez dorosłych albo w nieodpowiednich kontekstach brzmią nieautentycznie i, właśnie, krindżowo.
Zobacz więcej na temat:  młodzieżowe słowo roku młodzież poprawna polszczyzna Jerzy Bralczyk Bartek Chaciński Wiesław Godzic

Z polskim akcentem przy kawie. Spotkanie z Jarosławem Bielskim, twórcą polskiego teatru w sercu Hiszpanii

Jarosław Bielski nazywa siebie „prawdopodobnie jedynym Polakiem, który prowadzi własny teatr i szkołę teatralną poza granicami kraju”. Rzeczywiście, jego życiorys i dorobek artystyczny czynią to stwierdzenie wyjątkowo prawdopodobnym. Urodzony w Łodzi, wykształcony w krakowskiej PWST oraz w Laboratorium Jerzego Grotowskiego, od czterech dekad mieszka i pracuje w Hiszpanii, gdzie stał się jedną z najważniejszych polskich postaci w świecie sztuk performatywnych. Rozmawiał z nim Nazar Oliynyk.
Zobacz więcej na temat:  Hiszpania sztuka współczesna Madryt Polonia Tadeusz Kantor Jerzy Grotowski

Polonijne Debaty Młodych zdobywają świat. Inicjatywa Instytutu Rozwoju Języka Polskiego rośnie w siłę

Instytut Rozwoju Języka Polskiego od kilku lat z powodzeniem realizuje projekty promujące język polski i wspierające dwujęzyczność wśród młodego pokolenia Polonii. Jednym z najbardziej dynamicznie rozwijających się przedsięwzięć są Polonijne Debaty Młodych - cykl międzynarodowych wydarzeń adresowanych do młodzieży w wieku 16–19 lat. W ostatnich miesiącach odbyły się m.in. w Melbourne, Dublinie, Offenburgu i Londynie, przyciągając młodych uczestników z całego świata. W rozmowie z Polskim Radiem dla Zagranicy inicjatywę szczegółowo omówiła dr Urszula Starakiewicz-Krawczyk, dyrektorka Instytutu.
Zobacz więcej na temat:  debata Polonia Polacy za granicą Londyn Wielka Brytania Irlandia Niemcy edukacja młodzież

Poradnik językowy - ciąg dalszy. Nazwy pospolite pochodzące od imion

Rozmowy M. Tułowieckiej i dr A. Hąci o języku polskim. Rozwiązujemy zagadki językowe, rozwiewamy wątpliwości słuchaczy, objaśniamy, jak się mówi i pisze poprawnie i dlaczego właśnie tak. Zastanawiamy się skąd się biorą słowa, jak się zmienia polszczyzna i czy należy się tym niepokoić. Mówimy o michałkach i marcinkach, czyli nazwach pospolitych, które oczywiście pochodzą od imion.
Zobacz więcej na temat:  poprawna polszczyzna poprawność językowa Małgorzata Tułowiecka Agata Hącia

Gwara w sieci buduje wspólnotę. Językoznawca: młodzi wracają do mowy przodków

Internetowi twórcy mówiący gwarą – m.in. „Turysta z Podlasia” i kucharz-tiktoker ze Śląska Michał Froehlich – zdobywają setki tysięcy widzów, a dla językoznawców to sygnał, że lokalne odmiany języka wcale nie zanikają. Prof. Kazimierz Sikora z Uniwersytetu Jagiellońskiego podkreśla, że gwara buduje wspólnotę emocji i pozwala młodym „zakorzenić się” w swojej małej ojczyźnie. 
Zobacz więcej na temat:  POLSKA społeczeństwo KULTURA

Nauczyciel i uczniowie wspólnie wybiorą lektury. Rewolucja wchodzi do szkół

Reforma "Kompas jutra" zmieni sposób nauczania języka polskiego. Teraz to nauczyciel wspólnie z uczniami wybierze większość lektur z listy. To zmiana, którą poloniści oceniają jako rewolucyjną, choć wymagającą dużego przygotowania. Wraz z nową podstawą zredukowano sporo części teoretycznej i wprowadzono elementy edukacji medialnej.
Zobacz więcej na temat:  POLSKA szkoła edukacja nauczyciel lektury

Polonistyka w Chinach: „To nie ja wybrałam język polski, to język polski wybrał mnie”

W Chinach działa około 20 ośrodków, w których Chińczycy uczą się języka polskiego. Za najbardziej prestiżowy uchodzi Wydział Języków Obcych na Pekińskim Uniwersytecie. Z roku na rok liczba studentów rośnie, a absolwenci polonistyki mogą liczyć na dobre perspektywy zawodowe. Coraz więcej chińskich firm, planując globalną ekspansję, postrzega Polskę jako ważny kierunek inwestycyjny, dlatego rośnie zapotrzebowanie na pracowników ze znajomością języka polskiego.
Zobacz więcej na temat:  Chiny edukacja studenci