X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Joachim Lelewel: Za wolność naszą i waszą

Ostatnia aktualizacja: 22.03.2016 06:03
Dla jednych był wybitnym historykiem i działaczem niepodległościowym. Dla innych - człowiekiem, który wolał nie ponosić odpowiedzialności za siebie i swoje słowa. Jaki naprawdę był Joachim Lelewel?
Audio
  • Dokonania Joachima Lelewela pod lupę biorą historycy: dr Tadeusz Krawczak i dr Jan Sałkowski, aud. Andrzeja Sowy z cyklu "Na historycznej wokandzie". (PR, 05.06.1995)
Joachim Lelewel, aut. nieznany, źr. Polona, Wikimedia Commonsdp
Joachim Lelewel, aut. nieznany, źr. Polona, Wikimedia Commons/dp

155 lat temu, 29 maja 1861 zmarł Joachim Lelewel.

Uniwersytet Wileński

Po studiach na Uniwersytecie Wileńskim podjął się pracy naukowej i całkowicie poświęcił się historii. Kiedy w 1815 roku rozpoczął pracę na swojej macierzystej uczelni, jego wykłady cieszyły się ogromną popularnością. Wówczas Wilno było ośrodkiem polskiej inteligencji. Jednym z jego słuchaczy był sam Adam Mickiewicz, który po latach postać Lelewela umieścił w trzeciej części "Dziadów".

W 1818 roku jako pracownik naukowy Uniwersytetu Wileńskiego otwierał rok akademicki. - Porywał młodych ludzi, zaszczepił w nich patriotyzm i oni zaczynają konspirować - mówił dr Jan Sałkowski w aud. Andrzeja Sowy "Na historycznej wokandzie". - Tymczasem on przestaje się interesować ich działalnością.

Powstanie listopadowe

W 1824 roku musiał opuścić Wilno w związku z wykryciem działalności stowarzyszenia Filomatów i Filaretów.

- Wydaje mi się, że on próbował znaleźć jakiś złoty środek - podkreślał dr Tadeusz Krawczak. - Próbował zjednoczyć wokół nadrzędnej idei racji stanu wszystkich.

- Największa "zbrodnia" o charakterze historycznym w czasie powstania listopadowego to sprawa słynnego hasła, którego był autorem: "Za wolność naszą i waszą" - mówił dr Jan Sałkowski. - Hasło to zrodziło się w kontekście manifestacji zorganizowanej na Placu Zamkowym upamiętniającej dekabrystów.

Historyk dr Jan Sałkowski stwierdził, że hasło to przyczyniło się wielokrotnie do przelewu polskiej krwi w obcej sprawie. - On wierzył w swoją wielkość wykreowaną w latach 20. XIX wieku - podkreślał historyk.

Zasługi historyczne

Podczas powstania listopadowego był członkiem Rady Administracyjnej, a potem Rządu Narodowego. Po upadku narodowego zrywu emigrował do Paryża. Tam działał na rzecz zjednoczenia polskiej emigracji.

- Lelewel unikał radykalnych form, rozwijał skrzydła, kiedy kontynuował pracę naukową - zaznaczał dr Tadeusz Krawczuk.

Lelewel był zwolennikiem ustroju republikańskiego. Jako historyk miał wielki wkład w rozwój polskiej historiografii, często nazywany jest pierwszym nowoczesnym historykiem. Zmarł 26 maja 1861.

Czy Joachim Lelewel był mężem stanu czy tchórzem? Posłuchaj dyskusji historyków: dr Tadeusza Krawczuka i dr Jana Sułkowskiego w audycji Andrzeja Sowy "Na historycznej wokandzie".

mb

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Powstanie listopadowe – klęska na własne życzenie

Ostatnia aktualizacja: 29.11.2018 08:30
Rządy cara Mikołaja I, łamanie przez niego konstytucji z 1815 roku, wprowadzenie cenzury, prześladowania organizacji patriotycznych – to główne przyczyny wybuchu powstania listopadowego. Do ujścia nastrojów rewolucyjnych doszło w nocy z 29 na 30 listopada 1830 roku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Juliusz Słowacki – urodził się poetą, a zmarł prorokiem

Ostatnia aktualizacja: 04.09.2019 07:07
– On chciał być przewodnikiem, chciał być akceptowany, rozumiany, dostrzeżony – mówił o Juliuszu Słowackim historyk literatury prof. Andrzej Fabianowski. – Stąd też ta jego ogromna pracowitość, która przekuła się w obfitość dzieł.
rozwiń zwiń