Polskie Radio
Section05

Marcin Gaczkowski

"Waldkauz", "Kastor i Polluks". Twardoch i Bobula zanurzeni w śląskim tyglu

W audycji przyglądaliśmy się tym razem polskim nowościom. Były to powieści "Waldkrauz" Szczepana Twardocha oraz "Kastor i Polluks" Macieja Bobuli. Tłem obu jest skomplikowana XX-wieczna historia, która odcisnęła swoje piętno na - odpowiednio - Górnym i Dolnym Śląsku.
Zobacz więcej na temat:  literatura polska literatura KULTURA Małgorzata Szymankiewicz Szczepan Twardoch Dolny Śląsk Górny Śląsk Piotr Kofta Dwójka Maciej Bobula

Kino wielu głosów | Кіно багатьох голосів

Як розповідати про війну, не показуючи бойових дій? Чи можна передати травму за допомогою музики? Яким буде українське кіно після перемоги? Від 2 до 9 листопада у Варшаві відбудеться 11-й кінофестиваль Ukraina! Festiwal Filmowy. Про сучасну українську кінематографію говоримо з програмною директоркою фестивалю Мартиною Лях та режисеркою Анною Дубиною, чий короткометражний фільм «Голос війни» бере участь у цьогорічному конкурсі. Jak opowiadać o wojnie, nie pokazując działań zbrojnych? Czy traumę można wyrazić za pomocą muzyki? I jakie będzie ukraińskie kino po zwycięstwie? Od 2 do 9 listopada w Warszawie odbędzie się 11. Ukraina! Festiwal Filmowy. O współczesnej ukraińskiej kinematografii rozmawiamy z dyrektorką programową festiwalu Martyną Lach oraz reżyserką Anną Dubyną, której krótkometrażowy „Głos wojny” bierze udział w tegorocznym konkursie.
Zobacz więcej na temat:  пів-на-пів/pół na pół Яна Стемпнєвич Ukraina! Festiwal Filmowy Кінофестиваль Україна! кіно Мартина Лях Анна Дубина kino kinematografia

Усі виміри України | Wszystkie wymiary Ukrainy

Чи можна дивитися на Україну й водночас її не бачити? Війна домінує в повідомленнях польських медіа про Україну. Тим часом за новинами з фронту нерідко губляться культура, мистецтво, повсякденне життя та суспільні зміни. Як розповідати про країну, не зводячи її до одного виміру? Про це в програмі «Пів-на-пів | Pół na Pół» говоримо з Міхалом Шимком, викладачем Варшавського університету, та його студентами, які вчаться показувати Україну з несподіваних перспектив. | Czy można patrzeć na Ukrainę, a jednocześnie jej nie widzieć? Wojna dominuje w doniesieniach polskich mediów o Ukrainie. Tymczasem pod wiadomościami z frontu często gubią się kultura, sztuka, codzienne życie i przemiany społeczne. Jak opowiadać o kraju, nie sprowadzając go do jednego wymiaru? O tym w audycji „Pół na Pół | Пів-на-пів” rozmawiamy z Michałem Szymką, wykładowcą Uniwersytetu Warszawskiego, oraz jego studentami, którzy uczą się pokazywać Ukrainę z nieoczywistych perspektyw.
Zobacz więcej na temat:  Польща-Україна пів-на-пів/pół na pół війна Яна Стемпнєвич журналіст журналістка університети освіта в Польщі освіта медіа репортаж студенти студентка

Заразити цікавістю | Zarazić ciekawością

Як пишуть про війну українки й українці, які перебувають у самому її вирі? А ті, кого російське вторгнення застало далеко за межами України? Як повернутися до слів і повернути собі слова після пережитої травми? І чи здатна література зацікавити Україною тих, хто досі мало про неї знає або перебуває під впливом негативних стереотипів? | Jak piszą o wojnie Ukrainki i Ukraińcy, którzy znajdują się w samym jej środku? A ci, których rosyjska inwazja zastała daleko poza granicami Ukrainy? Jak wrócić do słów i odzyskać słowa utracone wskutek traumatycznych doświadczeń? I czy literatura zdoła zainteresować Ukrainą tych, którzy wciąż niewiele o niej wiedzą lub ulegają negatywnym stereotypom?
Zobacz więcej na temat:  literatura література Польща-Україна переклад пів-на-пів/pół na pół війна Яна Стемпнєвич Zofia Król

Fatalne zauroczenia. Дві пісні про вчительок

„Ty w mojej klasie uczysz języka angielskiego / I gdy idziesz korytarzem, chłopaki w milczeniu…” (Kazik) «Ти замість того шоб в кіно піти / сидиш перевіряєш зошити» (ТІК) 🔔 Dzyyyyyyyń! Сьогодні повертаємось у школу! Jakże cierniste ścieżki do niej wiodą! Розбираємо фатальну шкільну закоханість, тобто «Spalam się» Kazika (муз. Jacek Kufirski, 1991) та іронічний український хіт «Вчителька» гурту ТІК (муз. Віктор Бронюк, 2007). Zamiast iść do kawiarni albo do kina — słuchajcie, analizujcie i tłumaczcie razem z nami.
Zobacz więcej na temat:  музичний урок польської мови музурок польська мова пісні школа пів-на-пів/pół na pół Яна Стемпнєвич

Цікава лише істина? | Tylko prawda jest ciekawa?

У двомовній програмі «Pół na Pół | Пів na Пів» говоримо з професором Ґжеґожем Мотикою — істориком і політологом, дослідником новітньої історії Польщі та України, а від 2024 року директором Військового історичного бюро. Приводом до розмови стала його нова книжка, написана у формі інтерв’ю з Анджеєм Бжезецьким, — «Gry pamięcią. O polityce historycznej, Polsce, Ukrainie i Rosji», що вийшла у видавництві Literackie у липні 2026 року. |  W dwujęzycznej audycji „Pół na Pół | Пів na Пів” gościmy profesora Grzegorza Motykę – historyka i politologa, badacza najnowszej historii Polski i Ukrainy, a od 2024 roku dyrektora Wojskowego Biura Historycznego. Pretekstem do rozmowy jest jego najnowsza książka, będąca rozmową z Andrzejem Brzezieckim – „Gry pamięcią. O polityce historycznej, Polsce, Ukrainie i Rosji”, wydana przez Wydawnictwo Literackie w lipcu 2026 roku.
Zobacz więcej na temat:  Польща-Україна пів-на-пів/pół na pół історія історична правда historia Polski Wołyń Волинський злочин Волинь Волинська трагедія Grzegorz Motyka Яна Стемпнєвич

Єднати словом | Zjednać słowem

У двомовній програмі «Pół na Pół | Пів na Пів» говоримо про найновіше видання Центру ім. Юліуша Мєрошевського — збірку прози «Chleb i marzenia», що об’єднує оповідання Марії Галич, Юрія Яновського та Валеріана Підмогильного. Про феномен українських 1920-х років, виклики польсько-українських взаємин, спадкоємність російської імперської політики та про те, як нове покоління перекладачів повертає класичні тексти польському читачеві, розмовляють літературознавиця Ярина Цимбал та заступниця директора Центру Мєрошевського Пауліна Барановська. | Rozmawiamy o najnowszej publikacji Centrum im. Juliusza Mieroszewskiego – tomie prozy „Chleb i marzenia”, zawierającym opowiadania Mariji Hałycz, Jurija Janowskiego i Waleriana Pidmohylnego. O fenomenie ukraińskich lat 20. XX wieku, wyzwaniach relacji polsko-ukraińskich, ciągłości rosyjskiej polityki imperialnej oraz o tym, jak młode pokolenie tłumaczy przywraca klasyczne teksty polskim czytelnikom, rozmawiają badaczka literatury Jaryna Cymbał i wicedyrektorka Centrum Mieroszewskiego Paulina Baranowska.
Zobacz więcej na temat:  literatura література Польща-Україна переклад пів-на-пів/pół na pół Яна Стемпнєвич

Gdzie jest kot? | Де кіт?

До 13 вересня у Центрі сучасного мистецтва «Замок Уяздовський» у Варшаві триває виставка «Цей кіт був намальований під час війни». У двомовній програмі «Pół na Pół | Пів-на-пів» запрошуємо вас на аудіоекскурсію експозицією, яку проводять самі кураторки — Анна Лазар та Лада Наконечна. Вони розповідають про те, як мистецтво справляється з досвідом кризи, втомою від афектів та викликами сучасної візуальної політики. | Do 13 września w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie trwa wystawa „Ten kot został narysowany w czasie wojny”. W dwujęzycznej audycji „Pół na Pół | Пів-на-пів” zapraszamy na audiowycieczkę po ekspozycji, którą prowadzą kuratorki – Anna Łazar oraz Łada Nakoneczna. Posłuchajcie, jak sztuka mierzy się z doświadczeniem kryzysu, zmęczeniem afektami i wyzwaniami współczesnej polityki wizualnej.
Zobacz więcej na temat:  Польща-Україна пів-на-пів/pół na pół мистецтво sztuki wizualne CSW Zamek Ujazdowski w Warszawie Яна Стемпнєвич

Ріка наша! | Wróciliśmy nad Rzekę!

Przemyśl — malownicze miasto u stóp Karpat, tuż przy granicy Polski z Ukrainą — po raz drugi stał się sercem ukraińsko-polskiego dialogu literackiego. Przez cztery dni nad szemrzącym Sanem wybrzmiewały głosy z pięciu krajów. W dwujęzycznej audycji «Pół na Pół | Пів-на-Пів» podsumowaliśmy II Międzynarodowy Festiwal Literacki «Miasto z rzeką». | Перемишль — мальовниче місто біля підніжжя Карпат, на польсько-українському прикордонні — вдруге став центром українсько-польського літературного діалогу. Протягом чотирьох днів над тихим плином Сяну лунали голоси із п'яти країн. У двомовній програмі «Pół na Pół | Пів-нa-Пів» ми підсумували II Міжнародний літературний фестиваль «Місто з рікою».
Zobacz więcej na temat:  literatura Przemyśl granica rzeka література Перемишль Польща-Україна переклад пів-на-пів/pół na pół Яна Стемпнєвич

Między pamięcią, historią i literacką wyobraźnią. Anastasija Lewkowa o Krymie

- Mamy już pokolenie młodych ludzi, którzy nigdy nie byli na Krymie. Dla nich półwysep staje się miejscem wyobrażonym, niemal mitycznym. To przypomina mi historie rodzin deportowanych Tatarów krymskich. Dzieci wychowane w Uzbekistanie czy Kazachstanie słuchały opowieści o Krymie jak o utraconej krainie. Gdy po latach wracały na półwysep, często zastawały rzeczywistość zupełnie inną od tej wyobrażonej - mówiła w Dwójce ukraińska pisarka Anastasija Lewkowa. 
Zobacz więcej na temat:  Ukraina Krym literatura Dwójka KULTURA

Wojciech Tochman: w Ukrainie życie zwierząt dla wielu jest tak ważne, jak ludzkie

- Na początku wydawało mi się, że opowiem o tej wojnie z perspektywy zwierząt. Szybko zrozumiałem jednak, że nie będę potrafił tego zrobić, bo ja ze swoimi zwierzętami rozmawiam w sposób, który z boku może wyglądać na czułostkowy, infantylny. Pomyślałem więc, że napiszę książkę o ludziach, których wojenne ścieżki przecinają się ze ścieżkami zwierząt - mówił w Dwójce Wojciech Tochman, autor książki "Delfiny i Belzebub".
Zobacz więcej na temat:  Dwójka Ukraina Wojciech Tochman Dwójka reportaż Ukraina wolontariat zwierzęta zwierzęta domowe KULTURA KSIĄŻKA

Павел Солтис — Ґрохів як Всесвіт | Paweł Sołtys – Grochów jak cały świat

Гість двомовної передачі «Pół na Pół | Пів на пів» запрошує на прогулянку правобережною Варшавою у супроводі героя своєї найновішої книжки «Monolok» — перукаря з Ґрохова | Gość dwujęzycznej audycji «Pół na Pół | Пів на пів» zaprasza na spacer po prawobrzeżnej Warszawie wraz z bohaterem swojej najnowszej książki «Monolok» – fryzjerem z Grochowa.
Zobacz więcej na temat:  Warszawa Paweł Sołtys Grochów literatura Варшава література допомога підтримка пів-на-пів/pół na pół Яна Стемпнєвич

Ти наш брат | Jesteś naszym bratem

1200 кілометрів від Варшави — у Сахновщині на Харківщині — польські та українські волонтери допомагають людям, чиє життя зруйнувала війна. 25 лютого сюди прибула чергова медична та гуманітарна місія фонду Humanosh. | 1200 kilometrów od Warszawy – w Sachnowszczynie w obwodzie charkowskim – polscy i ukraińscy wolontariusze pomagają potrzebującym. 25 lutego przyjechała tu kolejna humanitarna i medyczna misja fundacji Humanosh.  
Zobacz więcej na temat:  Харків волонтерство волонтери допомога війна медична допомога гуманітарна допомога підтримка польсько-українські відносини польсько-українська співпраця біженці Польща-Україна пів-на-пів/pół na pół