Aleksandra Tykarska w PolskieRadio.pl

Gwarno. O językach i gwarach w Polsce

Po kurpsiosku, po pudlaśku, pò kaszëbskù i po ślōnsku, ale też po ukraińsku, po czesku, po romsku, po łemkowsku i po niemiecku – a to jeszcze nie wszystko! Mieszkańcy naszego kraju mówią wieloma różnymi językami, a polszczyzna wcale nie brzmi wszędzie jednakowo.

Zwieńczenie Roku Čiurlionisa i nowe rozdziały we współpracy polsko-litewskiej

Mikalojus Konstantinas Čiurlionis - kompozytor, malarz i grafik, najwybitniejsza postać kultury litewskiej przełomu XIX i XX wieku, był uroczyście wspominany w minionym 2025 roku z okazji 150. rocznicy jego urodzin. W audycji "Na pograniczach" podsumujemy znaczenie tych obchodów dla polskiej i litewskiej kultury oraz sprawdzimy, co czeka nas pod tym względem w roku 2026.

Stanisław Słowiński i Symfonia czterech stron świata

W Poranku Dwójki razem z jedną z najsłynniejszych folkowych rodzin w Polsce zapraszamy na koncert "Stanisław Słowiński, II Symfonia, Symfonia czterech stron świata" – międzynarodowy projekt łączący wybitnych artystów sceny muzyki klasycznej, jazzu i world music w Filharmonii Narodowej w Warszawie!

Kultura, której nie dało się przesiedlić. Łemkowie i fenomen Kyczery

Rzeka Poprad na zachodzie, na wschodzie zlewisko Osławy i Wisłoka, na południu – granica Polski (choć spory obszar znajduje się także na Słowacji). Do 1947 Łemkowie zamieszkiwali te tereny zwartą grupą. Rozdzieliły ją wydarzenia lat powojennych. Wbrew przeciwnościom losu (i ówczesnej polityki) – rozbiciu grupy i przesiedleniom – Łemkowie ocalili swoją kulturę. Jak tego dokonali opowiedzą goście folkowego Poranka Dwójki.

"Z gołą głową nie można". Tradycyjne kobiece czepce i chusty

Wełniane beanie, czapki z daszkiem i kaptury - to nosimy dzisiaj na głowie (zimą - z oczywistych względów), a zakryta lub odkryta głowa mało komu już kojarzy się np. ze świętami czy sposobem wyrażania szacunku. Zwłaszcza zakrywanie głowy przez kobiety we współczesnych czasach kojarzy nam się jako anachronizm, ewentualnie jako zwyczaj starszych kobiet, na który nie ma miejsca w obecnej rzeczywistości.

Mistrzowie muzyki ziemi radomskiej – trzy płyty Szydłowieckiej Szkoły Tradycji

Trzy płyty, trzech szydłowieckich mistrzów tradycji – wydawnictwo fonograficzne dokumentujące muzykę ludową regionu radomskiego w wykonaniu najwybitniejszych przedstawicieli Szydłowieckiej Szkoły Tradycji. Nagrania Braci Adamczyków, Józefa Wyrwińskiego oraz Wiesławy Gromadzkiej stanowią unikatowy zapis autentycznego repertuaru weselnego i tanecznego, granego na skrzypcach i harmonii pedałowej przez mistrzów uhonorowanych Nagrodą im. Oskara Kolberga. Zobacz więcej na temat: folk folklor muzyka ludowa kultura ludowa sztuka ludowa etnografia world music Mariana Kril Aldona Łaniewska-Wołłk Małgorzata Nieciecka- Mac Piotr Kędziorek Szydłowiec

Zdrowia, szczęścia winszujemy! Okres kolędniczy w Polsce

Z gwiazdą, z szopką, z turoniem. Gdzieniegdzie do Trzech Króli, gdzie indziej do Matki Boskiej Gromnicznej. Zawsze z pieśnią na ustach, niosąc dobre życzenia. Okres kolędowania rozpoczął się w dniu św. Szczepana (26.12) i trwa w najlepsze. W folkowym Poranku Dwójki rozmawiamy o jego różnych odsłonach, których w Polsce nie brakuje!

"Bemowo. Dzielnica z korzeniami", czyli jak wsie tworzą miasta

Dzielnica Bemowo jest spadkobierczynią po dawnych wsiach: Chrzanowie, Górcach, Jelonkach (a właściwie Jelonku), Grotach, które stanowiły w przeszłości zaplecze rolniczo-ogrodnicze Warszawy. W miejscach, gdzie dziś stoją blokowiska, jeszcze nie tak dawno, bo w wieku XX rozciągały się pola, kapusty, cebuli, tulipanów, stały szklarnie. W pobliżu glinianek pracowały cegielnie, produkujące cegłę na domy, a w krajobrazie wsi obecne były drewniane domy oraz kapliczki i krzyże.

Boże Narodzenie w mikroświecie. Świąteczna tradycja szopki neapolitańskiej

Prezentacje i oglądanie szopek Bożonarodzeniowych to jedna z barwnych części obchodów Świąt, ale także przygotowań do nich! W Polsce najoryginalniejsze i przygotowywany z największym rozmachem były szopki krakowskie, szczególnie ciekawa jest też szopka neapolitańska: to dziesiątki postaci i scenek, które nie są przypadkowe i mają swoje symboliczne znaczenie.

Aleksandra Tykarska

Gwarno. O językach i gwarach w Polsce

Zwieńczenie Roku Čiurlionisa i nowe rozdziały we współpracy polsko-litewskiej

Mała Litwa - Mazury. Transgraniczna współpraca skansenów w Olsztynku i Rumszyszkach

Stanisław Słowiński i Symfonia czterech stron świata

Konkurs Młody Lider Polonii Świata 2026. Zgłoś się!

Kultura, której nie dało się przesiedlić. Łemkowie i fenomen Kyczery

Cztery strony świata i łącząca je symfonia

Hej, kolęda po kaszubsku i nie tylko

Humor, muzyka, wolność i swoboda. Nicponie zapraszają na koncerty

"Z gołą głową nie można". Tradycyjne kobiece czepce i chusty

Mistrzowie muzyki ziemi radomskiej – trzy płyty Szydłowieckiej Szkoły Tradycji

Dołącz do Orszaku Trzech Króli

Zdrowia, szczęścia winszujemy! Okres kolędniczy w Polsce

Z kolędą po sąsiedzku nawet w wielkim mieście

"Bemowo. Dzielnica z korzeniami", czyli jak wsie tworzą miasta

Folkowy 2025. Podsumowania i oczekiwania

Boże Narodzenie w mikroświecie. Świąteczna tradycja szopki neapolitańskiej

Jak łączy dzielenie się kulturą