Polskie Radio
Section05

Józef Czapski

Rok Józefa Czapskiego. Świadek okrucieństwa, piękna i prawdy XX wieku

- 130 lat od urodzin Józefa Czapskiego, 10 lat od powstania pawilonu Józefa Czapskiego, jedynego na świecie muzeum biograficznego poświęconego artyście, oraz 100. rocznica urodzin jego współtwórcy, Andrzeja Wajdy. Jubileuszy jest naprawdę wiele, a Kraków, jak wiadomo, jubileusze uwielbia - mówiła na antenie Dwójki Agnieszka Kosińska, kierowniczka Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego i Pawilonu Józefa Czapskiego.
Zobacz więcej na temat:  Dwójka Dorota Gacek malarstwo malarstwo polskie Rok Józefa Czapskiego

"Złote gwoździe", czyli poeci Józefa Czapskiego

"Czapski to czytelnik o niesłychanej chłonności. Lektury były mu potrzebne jak powietrze, jak jedzenie" – tak malarza wspominał zaprzyjaźniony z nim Wojciech Karpiński. Rok 2026 decyzją Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, w 130. rocznicę urodzin artysty, został ogłoszony Rokiem Józefa Czapskiego. Z tej okazji w "Poranku Dwójki" przedstawiliśmy wiersze najbliższych mu poetów.
Zobacz więcej na temat:  poezja Dorota Gacek Hugo von Hofmannsthal Zbigniew Herbert Cyprian Kamil Norwid Juliusz Słowacki Rainer Maria Rilke

Zygmunt Hertz. Pilnował Miłosza, opiekował się Hłaską, współtworzył paryską "Kulturę"

"Postawił na służbę »Kultury« swoją pracowitość i zaradność", wspominał go Jerzy Giedroyc. Zygmunt Hertz, zmarły 5 października 1979 roku, był pozostającym w cieniu "kierownikiem administracyjnym" Instytutu Literackiego w Paryżu, a przy tym: osobą szczególnego usposobienia i życiowej pasji.
Zobacz więcej na temat:  Zygmunt Hertz Jerzy Giedroyc Zofia Hertz Paryska "Kultura" Czesław Miłosz Francja II wojna światowa literatura

Jerzy Stempowski. "Władza nie powinna rozporządzać poetą"

– Nie wiadomo, czy Norwid chciałby wrócić do kraju cenzury – mówił w 1966 roku Jerzy Stempowski, znakomity eseista, na antenie Rozgłośni Polskiej RWE. To cenne, ocalałe nagranie głosu Jerzego Stempowskiego jest komentarzem do pomysłu komunistów sprowadzenia do kraju prochów Cypriana Kamila Norwida. Komentarzem pełnym językowej maestrii, tak charakterystycznej dla tego twórcy.
Zobacz więcej na temat:  Jerzy Stempowski pseud. Paweł Hostowiec literatura emigracyjna po 1939 literatura polska Cyprian Kamil Norwid poezja Wojciech Karpiński emigracja

Wojciech Karpiński. Siła, którą kryły "książki zbójeckie"

- Każde pokolenie ma swoje własne tego typu teksty. Dla mnie w Warszawie w roku 1956, na kilka miesięcy przed Październikiem, taką książką zbójecką, pierwszą i najważniejszą, był "Zniewolony umysł" Miłosza - opowiadał w archiwalnym radiowym nagraniu Wojciech Karpiński. 11 maja 2024 roku wspominamy 82. rocznicę urodzin tego cenionego eseisty, znawcę sztuki i literatury.
Zobacz więcej na temat:  Wojciech Karpiński emigracja PRL literatura Paryż Zeszyty Literackie eseistyka historia Polski

Ukraińska lista katyńska. Dowód sowieckiej zbrodni, która miała zostać zapomniana

5 maja 1994 roku zastępca szefa Służby Bezpieczeństwa w Kijowie Andrej Chomicz przekazał zastępcy Prokuratora Generalnego RP Stefanowi Śnieżko dokument nazywany ukraińską listą katyńską. Jest to spis 3435 nazwisk polskich obywateli, którzy w 1940 roku zostali zamordowani w Kijowie, Charkowie i Chersoniu, zgodnie z decyzją rosyjskiego Biura Politycznego KC WKP(b). 
Zobacz więcej na temat:  Katyń Józef Stalin ZSRR zbrodnia katyńska II wojna światowa

Konstanty "Kot" Jeleński. Największy ambasador polskiej kultury

- Przyjaciel wielkich artystów. Nowoczesny intelektualista krążący na paryskich salonach i dyskotekach z lekko ironicznym uśmiechem - mówił o nim w radiowej audycji Wojciech Karpiński. Konstanty Jeleński - znakomity eseista i krytyk, żołnierz I Dywizji Pancernej gen. Maczka, współpracownik paryskiej "Kultury" - zmarł 4 maja 1987 roku.
Zobacz więcej na temat:  Konstanty Jeleński Jerzy Giedroyc Czesław Miłosz Witold Gombrowicz Paryż Francja Paryska "Kultura"

Zbrodnia katyńska. Józef Czapski - więzień ze Starobielska, który uniknął śmierci

- Józef Czapski myślał, że to był przypadek. Jego siostra Maria mówiła, że to cud. Dopiero pod koniec życia Czapski dowiedział się, że wraz z grupą ok. 70 towarzyszy został niejako wypisany z obozu w Starobielsku na skutek not dyplomatycznych, które szły od austriacko-niemieckiej linii jego rodziny do niemieckiej ambasady w Rzymie w czasie, gdy Rosja z Niemcami byli w okresie paktu o nieagresji - mówiła w Dwójce Agnieszka Kosińska, kierownik Pawilonu J. Czapskiego w Krakowie.
Zobacz więcej na temat:  Dorota Gacek Dwójka zbrodnia katyńska Agnieszka Kosińska Kraków wystawa Pawilon Józefa Czapskiego

Podcast w tonacji noir na 85. rocznicę zbrodni katyńskiej

- Najodpowiedniejsza nazwa dla tej produkcji to chyba mini serial. Tak naprawdę jest to podzielone na 4 odcinki słuchowisko, czytane wspaniałym głosem przez Mariusza Bonaszewskiego - mówił w Dwójce Bartosz Makowski z Agencji Kreacji Projektów Podcastowych Polskiego Radia, współtwórca podcastu "Tajemnica nieludzkiej ziemi".
Zobacz więcej na temat:  zbrodnia katyńska Jakub Kukla Bartłomiej Makowski Dwójka podcast Agencja Kreacji Projektów Podcastowych

Nowy podcast dokumentalny Polskiego Radia podąża śladem pierwszego badacza zbrodni katyńskiej

Zanim prawda o jednej z najpotworniejszych zbrodni II wojny światowej wyszła na jaw, jeden człowiek podjął się zadania odnalezienia tysięcy zaginionych polskich oficerów, którzy – jak się potem okazało – padli ofiarą zbrodni katyńskiej. Kim był i jak przebiegała jego misja? Z okazji przypadającej w tym roku 85. rocznicy zbrodni katyńskiej Polskie Radio przygotowało podcast "Tajemnica nieludzkiej ziemi".
Zobacz więcej na temat:  Katyń II wojna światowa ZSRR Związek Sowiecki Józef Stalin

Wielki malarz, świetny eseista, kronikarz żywej historii. Wywiad rzeka z Józefem Czapskim

"Świat w moich oczach" to wywiad rzeka z Józefem Czapskim, niezwykłym świadkiem burzliwej historii XX wieku. Współtworzył paryską "Kulturę". Był więziony w Starobielsku. Swoim życiem świadczył o historii. O sowieckich zbrodniach pisał m.in. we "Wspomnieniach starobielskich" oraz "Na nieludzkiej ziemi".
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Sanocka II wojna światowa historia Polski sowieckie obozy pracy malarstwo SZTUKA KULTURA literatura Zobacz także Dwójka