oświecenie w PolskieRadio.pl

Wojciech Bogusławski. Jeden z twórców opery narodowej

Wenecjanin, kochanek, hochsztapler, podróżnik? Casanova był kimś więcej

W "Strefie literatury" o "Casanovie inaczej" opowiadali: prof. Joanna Dygul, prof. Piotr Ugniewski i dr Stanisław Świtlik (to część polskiego zespołu badawczego pracującego nad rękopisem "Historii niepokojów w Polsce"), a także wybitny znawca literatury XVIII wieku - prof. Françoise Rosset.

Dezinformacja i wojna hybrydowa epoki Oświecenia

W epoce Oświecenia dezinformacja i działania hybrydowe stanowiły istotne narzędzie polityki mocarstw. Rosja i Prusy konsekwentnie budowały negatywny wizerunek Rzeczpospolitej jako państwa zacofanego, anarchicznego i niezdolnego do reform, uzasadniając w ten sposób własne ingerencje i przyszłe rozbiory. Gościem audycji "TurboHistoria" był dr Jacek Kordel, historyk z Uniwersytetu Warszawskiego.

Bez tego nie byłoby znanej nam Polski

Był jednym z pierwszych, którzy poznali się na geniuszu Mickiewicza. W słynnym sporze romantyków z klasykami stanął po stronie nowej poezji. Maurycy Mochnacki - publicysta, uczestnik powstania listopadowego - należał do najważniejszych teoretyków epoki, która miała się stać dla Polski przełomowa.

Grzegorz Piramowicz. Współtwórca polskiej edukacji

Należał do grona oświeceniowej elity intelektualnej kraju, nadającej kierunek jego rozwojowi. Był architektem rodzącego się systemu szkolnictwa świeckiego, które postrzegał jako narzędzie służące rozwojowi i dobrobytowi ojczyzny. 14 listopada mija 224. rocznica jego śmierci.

Jan Jaśkiewicz był w czołówce umysłów polskiego Oświecenia

W panteonie polskich naukowców czasu schyłku I Rzeczpospolitej obok Hugona Kołłątaja, Stanisława Staszica i braci Jana i Jędrzeja Śniadeckich swoje miejsce ma też nazwisko Jana Jaśkiewicza. Tym większą niesprawiedliwością jest to, że postać akademika związanego ze Lwowem jest dziś niemal zapomniana.

III rozbiór Polski. Zachwianie równowagi w Europie

- Trzy upiorzyce wyssały z Polski życie państwowe. Były to siostry rodzone – konfederacja barska, radomska i targowicka. Najbardziej winną upiorzycą była konfederacja barska, gdyby nie ona, państwo polskie nie upadłoby w XVIII wieku – pisał Stanisław Cat-Mackiewicz.

"Po tej książce człowiek nie będzie spokojny". "Podróże Guliwera" są dla dorosłych

– Kolejne pokolenia odnajdują tu swoje własne niepokoje i problemy – mówił prof. Józef Rurawski w Polskim Radiu o "Podróżach Guliwera" Jonathana Swifta. Ta jedna z najsłynniejszych powieści literatury angielskiej czytana w całości, bez tradycyjnych "skrótów dla młodzieży", okazuje się książką uniwersalną i bardzo gorzką.

August III Sas. Król czasów rozpasanych w formie i pustych w treści

30 lat panowania ostatniego Wettyna na polskim tronie to czas względnego spokoju i dobrej koniunktury gospodarczej. "Za króla Sasa jedz, pij i popuszczaj pasa" mówiła szlachta, a chłopi dodawali "Za króla Sasa mnogo chleba i miasa [mięsa]". Co z tego, skoro to właśnie wtedy nastąpiło apogeum wewnętrznego rozkładu państwa.

Franciszek Zabłocki. Komediopisarz, reformator, patriota

Był jednym z najwybitniejszych osiemnastowiecznych polskich komediopisarzy, autorem ponad sześćdziesięciu sztuk teatralnych - w tym "Fircyka w zalotach" - a także twórcą licznych satyr i paszkwili okresu Sejmu Wielkiego. 10 września 1821 roku zmarł Franciszek Zabłocki.

oświecenie

Wojciech Bogusławski. Jeden z twórców opery narodowej

Ignacy Krasicki. Duchowny władający słowem

Wenecjanin, kochanek, hochsztapler, podróżnik? Casanova był kimś więcej

Jak Franciszka Radziwiłłowa przerobiła Moliera na polski

Dezinformacja i wojna hybrydowa epoki Oświecenia

Bez tego nie byłoby znanej nam Polski

Wolter – gwiazda filozofii i hipokryta

Grzegorz Piramowicz. Współtwórca polskiej edukacji

Jan Jaśkiewicz był w czołówce umysłów polskiego Oświecenia

III rozbiór Polski. Zachwianie równowagi w Europie

Adam Naruszewicz – ksiądz oświecony

"Po tej książce człowiek nie będzie spokojny". "Podróże Guliwera" są dla dorosłych

Hrabina Cosel. Faworyta króla Augusta II Mocnego

Komisja Edukacji Narodowej. "Pierwsze ministerstwo oświaty"

August III Sas. Król czasów rozpasanych w formie i pustych w treści

Franciszek Zabłocki. Komediopisarz, reformator, patriota

Teatr Stanisławowski. Dworskie dramaty wśród pomarańczy

Jan Śniadecki. Romantyzmowi przeciwstawiał "mędrca szkiełko i oko"