Pamięć zaklęta w muzyce Długotrwała, krótkotrwała, sensoryczna. Świadoma i nieświadoma. Ciała i umysłu. U Johna Locke’a wraz ze świadomością tworzyła tożsamość. Przez Sokratesa porównywana była do tabliczki woskowej, w której nasze spostrzeżenia i myśli tworzą wyciski pamięci. Władysława Kopalińskiego frapowało, że „to, co usiłujemy sobie przypomnieć, objawia nam się dopiero wtedy, gdy zajęliśmy się już zgoła czym innym”. Zobacz więcej na temat: world music folklor folk Dwójka Hanna Szczęśniak muzyka współczesna muzyka elektroniczna muzyka eksperymentalna pamięć psychologia socjologia awangarda tradycja
"Zemsta wyobraźni". Nowe spojrzenie na surrealizm "Droga wyobraźnio, najbardziej w tobie kocham to, że nie przebaczasz" - do tej frazy André Bretona zawartej w słynnym manifeście surrealizmu odnosi się w swojej najnowszej książce "Zemsta wyobraźni" Jerzy Franczak. Badacz podejmuje rozważania nad dziedzictwem nadrealizmu. Teoria ta jest jednak tylko punktem odniesienia. Zobacz więcej na temat: surrealizm Katarzyna Hagmajer-Kwiatek wyobraźnia Dwójka Jerzy Franczak KULTURA
Czy to on zainspirował Mikołaja Kopernika do zbudowania teorii heliocentrycznej? Uczony ten, zmarły 11 lutego 1507 roku w Krakowie, był jednym z najtęższych umysłów przełomu średniowiecza i renesansu w Europie. W obrębie jego zainteresowań znajdowało się wiele dziedzin nauki. Poglądy Jana z Głogowa wpłynęły na jednego z uczniów - Mikołaja Kopernika. Zobacz więcej na temat: średniowiecze Uniwersytet Jagielloński astronomia
Ks. Józef Tischner patronem roku 2025. "Umiał łączyć wzniosłe z przyziemnym" Ksiądz Józef Tischner jest jednym z patronów roku 2025. Filozof, publicysta, promotor kultury góralskiej, kapelan "Solidarności", autor takich książek, jak: "Ksiądz na manowcach" czy "Historia filozofii po góralsku". - Można go określić następującymi słowami: inteligencja, poczucie humoru, umiłowanie wolności, wiara w dialog, energia oraz pozytywny stosunek do świata i ludzi - wylicza Magda Mikołajczuk. Zobacz więcej na temat: Magda Mikołajczuk Józef Tischner Zobacz także KULTURA literatura
Katastrofa - koniec wszystkiego czy początek nowej rzeczywstości? Z definicji jest nieprzewidywalna, choć miewamy intuicję, że nadciąga. Sieje spustoszenie, stawiając pod znakiem zapytania ład świata, w którym żyjemy. Zobacz więcej na temat: Michał Nowak Dwójka katastrofa
Rafał Mazur i koncert filozoficzny. Sceniczne połączenie wielu elementów Rafał Mazur stworzył projekt pt. "Comprehension by resonance - koncert filozoficzny". Artysta opowiedział w Dwójce o tym wydarzeniu oraz o swoich inspiracjach z Dalekiego Wschodu. Zobacz więcej na temat: Jazz Roch Siciński Rafał Mazur koncert Dwójka Zobacz także MUZYKA
Dezintegracja Rozpad całości na części, osłabienie spójności, rozejście się wewnętrznej struktury. Dla Aldousa Huxleya, choć dezintegracja jest niebezpieczna, nawet w niej „każdy indywidualny fragment zachowuje porządek, (…) [bo] całość obecna jest nawet w porozbijanych fragmentach”. Zobacz więcej na temat: world music folklor folk Dwójka Hanna Szczęśniak muzyka współczesna muzyka eksperymentalna muzyka elektroniczna awangarda psychologia
Charakter - immamentna część każdego z nas Posiada go każda osoba, choć metaforycznie mówimy czasem o jego deficycie. Mamy wówczas na myśli brak "kręgosłupa moralnego", chwiejność, niekonsekwencję. Charakter - to o nim, a także o sposobach jego kształtowania, rozmawialiśmy w "Rachunku myśli". Zobacz więcej na temat: Tomasz Stawiszyński Michał Nowak Dwójka
Prof. Andrzej Leder: dla filozofa to są nieprawdopodobnie atrakcyjne czasy Czy filozofia nadąża za zmianami we współczesnym świecie? Czy obecnie filozof nadal jest postrzegany jako król myślenia, czy został zdetronizowany? Zobacz więcej na temat: Katarzyna Jankowska Katarzyna Jankowska – PODCAST
Ewolucja współczesnej filozofii Przyszłość z perspektywy filozofa, który analizuje zjawiska społeczne i historyczne, wpływające na zmiany w świecie i w naszym życiu codziennym. Według wiedzy i przemyśleń komentuje on rzeczywistość i podpowiada w jaki sposób nabrać dystansu wobec niepewności oraz braku poczucia bezpieczeństwa związanych z wojnami i różnego rodzaju globalnymi kryzysami. Zobacz więcej na temat: zwierzęta Katarzyna Jankowska Katarzyna Jankowska – PODCAST
Józef Tischner i jego "Historia filozofii po góralsku" "Historia filozofii po góralsku" to książka niemal legendarna. W pełnych humoru filozoficznych felietonach, będących równocześnie arcydziełem stylu i myślowej precyzji, ks. Józef Tischner nadzwyczaj trafnie przełożył systemy pierwszych filozofów na język i odczuwanie podhalańskich górali. W cyklu "To się czyta" wybranych fragmentów słuchaliśmy w interpretacji samego autora. Zobacz więcej na temat: Józef Tischner góry Podhale Tatry literatura
"Lecz ludzi dobrej woli jest więcej". W życiu jak w piosence? Podobno ludzi dobrej woli jest więcej. Tak przynajmniej uważał Czesław Niemen. Co to jednak znaczy - dobra wola? Zobacz więcej na temat: Piotr Domeracki Michał Nowak Dwójka
"Dobry filozof nie powinien być autorytetem". Prof. Jan Hartman wyjaśnia, co jest powodem - Filozofia dała z siebie wszystko, a świat wziął z niej to, czego potrzebował, czyli myśli na tyle proste i piękne, żeby każdy mógł je zrozumieć - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Jan Hartman, filozof z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jakie pytania zadaje współczesna filozofia? Zobacz więcej na temat: Katarzyna Jankowska Katarzyna Jankowska – PODCAST Jan Hartman Zobacz także
Spotkanie. Jaki ma sens i jakie skutki przynosi? Każde święto to czas spotkania, a tradycja polskiej Wigilii sprzyja mu w sposób szczególny. Frazeologia podpowiada nam jednak, że spotkanie może być nieoczekiwane, miłe bądź nieprzyjemne, brzemienne w skutki, ostatnie, mniej lub bardziej znaczące. Zobacz więcej na temat: Wigilia Boże Narodzenie Michał Nowak Dwójka Zobacz także
Franciszek Schubert – twórca pieśni, w których czai się śmierć "Obok, ach obok/ Przejdź, szkielecie dziki!" - woła przestraszona Dziewczyna. "W ramionach mych błogo będziesz spać" - odpowiada Śmierć. Tak brzmią pierwsze zdania pieśni Śmierć i dziewczyna" Franciszka Schuberta, napisanej do słów niemieckiego poety Matthiasa Claudiusa. Jaka jest śmierć według austriackiego kompozytora? Zobacz więcej na temat: Franz Schubert Michał Nowak Anna Kowalczyk Tomasz Stawiszyński muzyka klasyczna śmierć przemijanie poezja romantyzm
Młodość - wszystko co najlepsze w życiu? Współczesny świat stawia ją na piedestale. Przedstawia jako czas szczerości, autentyczności, bezkompromisowości i otwartości na nowe doświadczenia, które są wówczas szczególnie intensywne. Można by wręcz odnieść wrażenie, że stanowi kulminację ludzkiego życia. Tematem "Rachunku myśli" była młodość. Zobacz więcej na temat: Michał Nowak Dwójka
Śpiewak Adam Strug: jedynym lekarstwem na śmierć jest miłość Czy sztuka uśmierza lęk przed sprawami ostatecznymi? Czy ludzie Zachodu radzą sobie coraz gorzej z tematyką funeralną? Gościem Jakuba Kukli był śpiewak i etnomuzykolog Adam Strug. Zobacz więcej na temat:
Filozof Tomasz Stawiszyński: zgubiliśmy przyszłość Jak odnaleźć równowagę w czasach, gdy stabilność stała się towarem deficytowym? Gdzie szukać sensu, gdy zewsząd zalewają nas złe wiadomości? Jak myśleć racjonalnie w rozemocjonowanym świecie? Komu i czemu ufać, gdy w najlepsze trwa ogólnoświatowa wojna informacyjna, nadciąga kryzys ekonomiczny, a nasza planeta płonie? Gościem Jakuba Kukli był filozof Tomasz Stawiszyński, autor książki "Reguły na czas chaosu". Zobacz więcej na temat: