Polskie Radio
Section05

III Rzesza

Ulmowie są symbolem polskiej pomocy Żydom

24 marca 1944 roku w miejscowości Markowa Niemcy zamordowali ośmioosobową rodzinę Ulmów i ośmiu ukrywanych przez nich Żydów z rodzin Didnerów, Grunfeldów i Goldmanów. Narodowy Dzień Pamięci Polaków Ratujących Żydów pod okupacją niemiecką został ustanowiony z inicjatywy Prezydenta RP 2017 roku w rocznicę śmierci rodziny Ulmów.
Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa Ulmowie Żydzi historia Polski Holokaust sprawiedliwi wśród narodów świata

Apogeum zaplanowanej zagłady Żydów, czyli akcja "Reinhardt"

84 lata temu rozpoczęła się akcja "Reinhardt", czyli zaplanowana przez niemieckich nazistów zagłada Żydów na terenie Generalnego Gubernatorstwa. W nocy z 16 na 17 marca 1942 roku Niemcy rozpoczęli likwidację lubelskiego getta, wysyłając pierwsze transporty Żydów do obozu zagłady w Bełżcu.
Zobacz więcej na temat:  getto warszawskie Żydzi Holokaust II wojna światowa Niemcy nazizm niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne powstanie w getcie

ANALIZA Aborcja i polityka populacyjna w III Rzeszy

9 marca 1943 roku władze niemieckie zalegalizowały aborcję w nieograniczonym zakresie na obszarze Generalnego Gubernatorstwa. Decyzja była elementem prowadzonej przez Niemcy polityki wyniszczania "niższych ras". W tym samym czasie aborcja dla Niemek w III Rzeszy, z wyjątkiem przypadków, gdy wykryto wady płodu lub dziecko miało być pół-Żydem, była zakazana i groziła kobiecie nawet karą śmierci.
Zobacz więcej na temat:  aborcja II wojna światowa ludobójstwo dzieci

Sowieci nie wiedzieli, kogo schwytali. Pierwsze aresztowanie gen. Augusta Fieldorfa

7 marca 1945 roku NKWD zatrzymało Walentego Gdanickiego, urzędnika kolejowego. Niewielka liczba dolarów i trochę kawy wystarczyło, żeby postawić mu zarzut spekulacji. Wyrok: zsyłka na Ural. Sowieci nie wiedzieli, że nazwisko Gdanickiego było tylko przykrywką i że schwytali wówczas jednego z najbardziej poszukiwanych ludzi w Polsce, dowódcę organizacji "Nie" - Augusta Emila Fieldorfa.
Zobacz więcej na temat:  Emil Fieldorf Warszawa Polskie Państwo Podziemne II wojna światowa Armia Krajowa Niemcy nazizm zbrodnie wojenne

Wspomnienia legendarnego cichociemnego. "Jak spojrzałem w dół na ziemię, pomyślałem, że nie skoczę, ale skoczyłem"

4 marca 2022 roku zmarł mjr Aleksander Tarnawski ps. Upłaz, ostatni żyjący cichociemny. - Moim zdaniem najważniejszą rolą cichociemnych było pokazanie ludziom w okupowanym kraju, że na Zachodzie o nich nie zapomniano - mówił mjr Aleksander Tarnawski w 2016 roku w rozmowie z Portalem Polskieradio24.pl. 
Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa Niemcy nazizm Armia Krajowa Cichociemni Powstanie Warszawskie Aleksander Tarnawski

To on wykonał wyrok śmierci na "kata Warszawy"

- Całość trwała bardzo krótko. "Lot" (Bronisław Pietraszewicz) został od razu postrzelony. Jako drugi wszedł do akcji "Kruszynka" (Zdzisław Poradzki). Osłaniał mnie. Doszedłem do Kutschery i ostatnie strzały oddałem w głowę. Musieliśmy mieć pewność, że zginął - tak na antenie Polskiego Radia Michał Issajewicz wspominał przebieg zamachu na Franza Kutscherę.
Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa Franz Kutschera Armia Krajowa nazizm Niemcy

Polacy przeprowadzili udany zamach w sercu III Rzeszy

"Nawet Berlin nie uchroni się od odwetu. Wszystko będzie w naszym zasięgu, a najważniejsze jest to, że akcje odwetowe w Rzeszy nie dadzą Niemcom podstaw do represji i egzekucji publicznych w Polsce" – mówił kpt. Bernard Drzyzga "Jarosław", dowódca elitarnego oddziału dywersyjnego "Zagra-Lin", który w pierwszej połowie 1943 roku szczególnie dał się we znaki niemieckim władzom.
Zobacz więcej na temat:  historia Polski II wojna światowa Armia Krajowa Berlin zamach sabotaż

Przeżyliśmy Gross-Rosen. 81 lat od wyzwolenia obozu

Dziś w tym miejscu leży Rogoźnica, oddalona około 60 km od Wrocławia. W czasie II wojny światowej Niemcy założyli tu obóz pracy. Gross-Rosen oficjalnie nazywany był przez Niemców obozem aresztu ochronnego. W rzeczywistości, jak to przyznali sami członkowie jego załogi w zeznaniach na procesie w Hamburgu, był to jeden z najcięższych obozów koncentracyjnych.
Zobacz więcej na temat:  Gross-Rosen II wojna światowa Armia Czerwona Niemcy nazizm niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne

Między rozkazem a odpowiedzialnością. "Ostatni proces" Tobiasa Bucka

Czy 17-letni strażnik pełniący służbę w obozie koncentracyjnym jest współodpowiedzialny za cierpienie i śmierć więźniów? Proces Bruno Deya sprzed kilku lat przyniósł odpowiedź twierdzącą, choć przez dziesięciolecia niemieckie sądy unikały skazywania nawet wysoko postawionych nazistów. Tłumaczono, że naprawdę winni byli jedynie przywódcy III Rzeszy, a cała reszta jedynie wykonywała rozkazy.
Zobacz więcej na temat:  Monika Zając Holokaust Dwójka reportaż

Żydzi z getta w Łodzi trafili do piekła Auschwitz

Łódzkie getto było jedynym na ziemiach polskich, które funkcjonowało prawie do końca niemieckiej okupacji. Mieszkający na jego terenie Żydzi byli zmuszani do niewolniczej pracy w fabrykach. Większość z nich nie doczekała końca II wojny światowej - zginęli w komorach gazowych w niemieckich nazistowskich obozach zagłady w Auschwitz i Kulmhof. 
Zobacz więcej na temat:  historia Polski Żydzi nazizm Holokaust Auschwitz II wojna światowa Łódź