Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

Żydzi

"Sprawiedliwi i Ocaleni" - o ludziach, którzy ryzykowali życiem, by ratować Żydów

Tuż po 24 marca, po Narodowym Dniu Pamięci Polaków ratujących Żydów, wracamy do historii ludzi, którzy w realiach okupacyjnego terroru podejmowali decyzje obciążone najwyższym ryzykiem. Reportaż "Sprawiedliwi i Ocaleni" przypomina ich losy - od dramatu rodziny Ulmów po indywidualne świadectwa odwagi. W audycji również rozmowa z Tomaszem Pietrasiewiczem, dyrektorem Ośrodka Kultury "Brama Grodzka - Teatr NN" w Lublinie, o tym, jak dziś przywraca się pamięć o tych, którzy ratowali innych mimo grożącej im śmierci. Zobacz więcej na temat:  Polskie Radio 24 reportaż Dorota Boniecka-Górny Holokaust Yad Vashem

Berlin: wystawa stawiająca pytanie co Niemcy wiedzieli o Holokauście

Nowa wystawa w berlińskim centrum dokumentacyjnym Topografia Terroru stawia jedno z najtrudniejszych pytań niemieckiej pamięci historycznej: co mieszkańcy III Rzeszy mogli wiedzieć o prześladowaniu i zagładzie Żydów oraz o innych masowych zbrodniach nazistowskich. Ekspozycja „Der Holocaust – Was wussten die Deutschen?” została otwarta 25 marca i będzie dostępna do 31 stycznia 2027 roku.  Zobacz więcej na temat:  HISTORIA Holokaust Niemcy wystawa

Narażali życie. Nawrocki upamiętnił Polaków ratujących Żydów

- Druga Rzeczypospolita była dla Żydów dobrym domem, w którym mogli żyć i w którym nikt ich nie mordował. Zły dom przyszedł po roku 1939 - mówił prezydent Karol Nawrocki w Toruniu. Wraz z byłym prezydentem Andrzejem Dudą oraz przedstawicielami IPN, uczcił on pamięć Polaków, którzy ryzykując życie, nieśli pomoc żydowskim współobywatelom. Zobacz więcej na temat:  POLSKA polityka Karol Nawrocki II wojna światowa historia Polski

Ulmowie są symbolem polskiej pomocy Żydom

24 marca 1944 roku w miejscowości Markowa Niemcy zamordowali ośmioosobową rodzinę Ulmów i ośmiu ukrywanych przez nich Żydów z rodzin Didnerów, Grunfeldów i Goldmanów. Narodowy Dzień Pamięci Polaków Ratujących Żydów pod okupacją niemiecką został ustanowiony z inicjatywy Prezydenta RP 2017 roku w rocznicę śmierci rodziny Ulmów. Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa Ulmowie historia Polski Holokaust III Rzesza sprawiedliwi wśród narodów świata

Przed Niemcami ukryli go polscy Sprawiedliwi. Rodzinę Pankowskich uratowali nieznajomi

Czesław Pankowski to jedyny Polak nieżydowskiego pochodzenia na liście Ładosia. Jego żona była z pochodzenia Żydówką, co zmusiło całą rodzinę do ukrywania się przed Niemcami. Znaleźli schronienie najpierw u rodziny Stolarczyków, a później w oddziale leśnym. Służba w konspiracji spowodowała, że po wojnie Czesław znalazł się na celowniku NKWD. Zobacz więcej na temat:  sprawiedliwi wśród narodów świata II wojna światowa Holokaust Armia Krajowa historia Polski pomoc

Rząd RP w Londynie wzywał do ratowania Żydów. Zachód milczał

"Nowe metody masowego mordu stosowane w ciągu ostatnich kilku miesięcy potwierdzają fakt, że władze niemieckie z całą świadomością dążą do całkowitej eksterminacji ludności żydowskiej w Polsce i wielu tysięcy Żydów, których władze niemieckie deportowały z Europy zachodniej i środkowej, a także z samej Rzeszy Niemieckiej do Polski" – mogli przeczytać alianci w tzw. nocie Raczyńskiego opublikowanej 10 grudnia 1942 roku. Zobacz więcej na temat:  Ulmowie sprawiedliwi wśród narodów świata Edward Raczyński rząd londyński Rząd RP na Uchodźstwie II wojna światowa Holokaust historia Polski Niemcy Auschwitz Bełżec Sobibór Jan Karski Witold Pilecki

Iwaszkiewicz, Fogg, Lipiński. Polscy pisarze i artyści ratujący Żydów

Zaszczytny tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata przypadł w udziale ponad siedmiu tysiącom Polaków. W gronie tym odnaleźć możemy wiele ważnych dla polskiej kultury nazwisk. W Narodowym Dniu Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką warto przypomnieć choć kilka z tych postaci. Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa sprawiedliwi wśród narodów świata pisarz Czesław Miłosz Jarosław Iwaszkiewicz Eryk Lipiński Mieczysław Fogg Zofia Kossak historia Polski

"Jesteście naszymi starszymi braćmi". Dialog Jana Pawła II z Żydami

Jan Paweł II jedną z podstaw swojego pontyfikatu uczynił dialog z innymi religiami, szczególnie z judaizmem, bliskim mu ze względu na wspólne korzenie wiary. Był pierwszym w historii biskupem Rzymu, który przekroczył próg synagogi. Był papieżem, który modlił się pod Ścianą Płaczu o wybaczenie win popełnionych przez katolików wobec Żydów. Zależało mu na prawdziwym i trwałym pokoju między obiema religiami. Zobacz więcej na temat:  Jan Paweł II Izrael antysemityzm Jerozolima Palestyna

"Nazwisko Jurandot, imię Jerzy. Zawód: satyryk"

- Mam coś powiedzieć o sobie? Proszę bardzo. Nazwisko Jurandot, imię Jerzy. Urodzony w Warszawie, dość dawno. Włosy szpakowate, wzrost średni, dorobek takiż. Zawód: satyryk - mówił na antenie Polskiego Radia słynny dramaturg, autor słów do takich piosenek, jak "Ada to nie wypada" i "Na moje wady już nie ma rady". Zobacz więcej na temat:  historia Polski historia warszawy getto warszawskie Jerzy Jurandot II wojna światowa Holokaust literatura piosenka Dwudziestolecie międzywojenne

Apogeum zaplanowanej zagłady Żydów, czyli akcja "Reinhardt"

84 lata temu rozpoczęła się akcja "Reinhardt", czyli zaplanowana przez niemieckich nazistów zagłada Żydów na terenie Generalnego Gubernatorstwa. W nocy z 16 na 17 marca 1942 roku Niemcy rozpoczęli likwidację lubelskiego getta, wysyłając pierwsze transporty Żydów do obozu zagłady w Bełżcu. Zobacz więcej na temat:  getto warszawskie Holokaust II wojna światowa Niemcy nazizm III Rzesza niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne powstanie w getcie

Za pomoc Żydom zapłacili życiem. Rocznica zamordowania rodziny Baranków

15 marca 1943 roku w Siedliskach w Małopolsce Niemcy wymordowali rodzinę Baranków i czterech ukrywanych przez nich Żydów. Ofiarami zbrodni byli mężczyźni z rodziny Godfridów z Miechowa - ojciec i synowie oraz rodzina polskich rolników: Łucja i Wincenty Barankowie, ich synowie Henryk i Tadeusz, a także teściowa Katarzyna Baranek. Zobacz więcej na temat:  sprawiedliwi wśród narodów świata II wojna światowa historia Polski