Kanały internetowe

Historia

Serwisy historyczne

Radiowe Centrum Kultury Ludowej

Studio Reportażu Polskiego Radia

Orkiestra Polskiego Radia W Warszawie

Lektury Do Słuchania

Ramówka

Częstotliwości

Sklep

Szkolenia

Section05

II wojna światowa

Iwaszkiewicz, Fogg, Lipiński. Polscy pisarze i artyści ratujący Żydów

Zaszczytny tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata przypadł w udziale ponad siedmiu tysiącom Polaków. W gronie tym odnaleźć możemy wiele ważnych dla polskiej kultury nazwisk. W Narodowym Dniu Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką warto przypomnieć choć kilka z tych postaci. Zobacz więcej na temat: Żydzi sprawiedliwi wśród narodów świata pisarz Czesław Miłosz Jarosław Iwaszkiewicz Eryk Lipiński Mieczysław Fogg Zofia Kossak historia Polski

Polskich dyplomatów, którzy pomagali Żydom, było wielu

– Praktycznie nie było polskiej placówki dyplomatycznej, która w okresie drugiej wojny światowej byłaby obojętna na los Żydów – podkreślał Jakub Kumoch, były ambasador RP w Szwajcarii i Turcji, a także badacz polskiej pomocy niesionej Żydom w czasie II wojny światowej. Zobacz więcej na temat: sprawiedliwi wśród narodów świata dyplomacja Żydzi Holokaust historia Polski III Rzesza pomoc

Józef Spychalski. Cichociemny, brat marszałka komunistycznej Polski

24 marca 1944 roku niemiecka Kriminalpolizei aresztowała komendanta okręgu krakowskiego Armii Krajowej płk Józefa Spychalskiego. Cichociemny i brat komunisty Mariana Spychalskiego, prominentnej postaci Armii Ludowej, późniejszego marszałka komunistycznej Polski, przepadł bez wieści. Najprawdopodobniej został zamordowany w obozie Sachsenhausen. Zobacz więcej na temat: okupacja niemiecka Cichociemni Marian Spychalski Niemcy

Eugeniusz Kaszyński ps. Nurt. Cichociemny, którego pokonał pokój

Przez wiele lat odważnie stawiał czoło niemieckim okupantom jako zastępca Jana Piwnika "Ponurego", a następnie dowódca słynnych Świętokrzyskich Zgrupowań Partyzanckich Armii Krajowej. Nie został jednak pokonany przez wroga, a po zakończeniu II wojny światowej toczył jeszcze trudniejszą walkę z problemami psychicznymi. Zobacz więcej na temat: Cichociemni Armia Krajowa okupacja niemiecka historia Polski

Dyplomata RP, który ratował Żydów w Tokio i Szanghaju

Dzięki ambasadorowi RP w Japonii tysiące polskich Żydów uniknęło śmierci. Dyplomata nie tylko pomógł uchodźcom, którzy znaleźli się w Kraju Kwitnącej Wiśni - być może to jego czyny zainspirowały działaczy grupy berneńskiej. Tadeusz Romer zmarł 23 marca 1978 roku. Zobacz więcej na temat: Japonia dyplomacja sprawiedliwi wśród narodów świata Tadeusz Romer ZSRR Żydzi Szwajcaria historia Polski

Generał Stanisław Kopański. Obrońca Tobruku

– Kampanii nie mogliśmy wygrać bez silnej ofensywy sprzymierzonych sił zachodnich w przewidzianym umową terminie – pisał o wrześniu 1939 roku gen. Stanisław Kopański. Zobacz więcej na temat: emigracja II Rzeczpospolita kampania wrześniowa Londyn Rosja Stanisław Kopański Toruń Władysław Sikorski historia Polski

Zatwardziały piłsudczyk, który uratował polskie złoto

Henryk Floyar-Rajchman, polityk i dyplomata, minister przemysłu i handlu w połowie lat 30., człowiek, który - razem z Ignacym Matuszewskim i Adamem Kocem - zorganizował po wybuchu II wojny światowej ewakuację polskiego złota na Zachód, a także współtwórca Instytutu Józefa Piłsudskiego w Ameryce. Zobacz więcej na temat: Florian Rajchman Dwudziestolecie międzywojenne złoto

Tadeusz Piskor. Zapomniany adiutant Piłsudskiego

"Byliście, Generale, jednym z tych, którzy mnie wsparli (...)" – z taką dedykacją marszałek Józef Piłsudski ofiarował gen. Tadeuszowi Piskorowi egzemplarz napisanej przez siebie książki "Rok 1920". Gen. Tadeusz Ludwik Piskor zmarł 22 marca 1951 roku. Zobacz więcej na temat: I wojna światowa II Rzeczpospolita Józef Piłsudski kampania wrześniowa Londyn Warszawa Wielka Brytania

Kotwica. Znak Polski Walczącej

Charakterystyczny symbol zaprojektowała Anna Smoleńska - to ona wygrała konspiracyjny konkurs na znak Polski Walczącej. Na ulicach Warszawy po raz pierwszy znak Polski Walczącej pojawił się 84 lata temu. Zobacz więcej na temat: Armia Krajowa okupacja niemiecka nazizm Niemcy Polskie Państwo Podziemne Jan Bytnar Tadeusz Zawadzki ps. Zośka harcerstwo Szare Szeregi

Śląscy policjanci odnaleźli obraz zaginiony podczas II wojny światowej

Śląscy policjanci odzyskali obraz "Dzieci nad wodą" autorstwa Feliksa Michała Wygrzywalskiego. Dzieło zaginęło w czasie II wojny światowej. Obraz zniknął w 1944 roku z prywatnej kolekcji Leona Babińskiego w Warszawie. Jak poinformowała śląska policja, dzieło zostało odnalezione w jednym z mieszkań w Katowicach. Zobacz więcej na temat: Dwójka SZTUKA policja Muzeum Śląskie w Katowicach Muzeum Śląskie Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego dzieła sztuki

Jan Włodarkiewicz. Pierwszy komendant "Wachlarza"

19 marca 1942 roku w niewyjaśnionych okolicznościach zmarł Jan Włodarkiewicz, podpułkownik kawalerii, pierwszy komendant "Wachlarza" – dywersyjnej organizacji zbrojnej, której celem było niszczenie zaplecza wojsk niemieckich walczących w ZSRR. Zobacz więcej na temat: Armia Krajowa Lwów historia Polski

"Nazwisko Jurandot, imię Jerzy. Zawód: satyryk"

- Mam coś powiedzieć o sobie? Proszę bardzo. Nazwisko Jurandot, imię Jerzy. Urodzony w Warszawie, dość dawno. Włosy szpakowate, wzrost średni, dorobek takiż. Zawód: satyryk - mówił na antenie Polskiego Radia słynny dramaturg, autor słów do takich piosenek, jak "Ada to nie wypada" i "Na moje wady już nie ma rady". Zobacz więcej na temat: historia Polski historia warszawy getto warszawskie Żydzi Jerzy Jurandot Holokaust literatura piosenka Dwudziestolecie międzywojenne

TYLKO U NAS Wojna a religia. "Zakładamy, że prawda jest po naszej stronie"

Hasło "Bóg jest z nami" od wieków funkcjonuje nie tylko jako wyraz religijnej wiary, lecz także jako narzędzie budowania tożsamości zbiorowej i uzasadniania działań politycznych. Przykładem są żołnierze Wehrmachtu, którzy szli na wojnę właśnie z tym hasłem. Do sytuacji odniósł się prof. Marcin Rzepka, religioznawca z Instytutu Religioznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zobacz więcej na temat: Niemcy społeczeństwo historia Polski

Apogeum zaplanowanej zagłady Żydów, czyli akcja "Reinhardt"

84 lata temu rozpoczęła się akcja "Reinhardt", czyli zaplanowana przez niemieckich nazistów zagłada Żydów na terenie Generalnego Gubernatorstwa. W nocy z 16 na 17 marca 1942 roku Niemcy rozpoczęli likwidację lubelskiego getta, wysyłając pierwsze transporty Żydów do obozu zagłady w Bełżcu. Zobacz więcej na temat: getto warszawskie Żydzi Holokaust Niemcy nazizm III Rzesza niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne powstanie w getcie

Sen o Domu Umarłych. Józef Czechowicz i śmierć w bombardowanym Lublinie

We wrześniu 1939 roku Józef Czechowicz – poeta, pracownik Polskiego Radia – w zamęcie pierwszych wojennych dni ewakuował się z Warszawy do rodzinnego Lublina. Prawdopodobnie prosto po przybyciu poszedł do fryzjera. Trwało bombardowanie miasta, Józef Czechowicz zginął pod gruzami. Zobacz więcej na temat: Józef Czechowicz wrzesień Lublin literatura poezja

Za pomoc Żydom zapłacili życiem. Rocznica zamordowania rodziny Baranków

15 marca 1943 roku w Siedliskach w Małopolsce Niemcy wymordowali rodzinę Baranków i czterech ukrywanych przez nich Żydów. Ofiarami zbrodni byli mężczyźni z rodziny Godfridów z Miechowa - ojciec i synowie oraz rodzina polskich rolników: Łucja i Wincenty Barankowie, ich synowie Henryk i Tadeusz, a także teściowa Katarzyna Baranek. Zobacz więcej na temat: sprawiedliwi wśród narodów świata Żydzi historia Polski

Słowacka "republika proboszczów" paktowała z diabłem

"Miłość do siebie jest nakazem boskim, a ta miłość do siebie rozkazuje mi, abym odsunął od siebie wszystko, co mi szkodzi, co zagraża mojemu życiu. A że dla Słowaka żydowski żywioł zawsze był zagrożeniem życia, to nie trzeba nikogo przekonywać..." - mówił przywódca Słowacji w latach czterdziestych ks. Józef Tiso. Zobacz więcej na temat: Adolf Hitler Czechosłowacja HISTORIA Holokaust Słowacja

Alek Dawidowski i riposta Małego Sabotażu

13 marca 1943 roku Alek Dawidowski z Organizacji Małego Sabotażu "Wawer" wypisał na murach Muzeum Narodowego w Warszawie wielkimi literami: "Jam tu ludu W-wy – Kiliński Jan". Pomnik Jana Kilińskiego został przez władze niemieckie zdemontowany i ukryty w muzeum w odwecie za usunięcie niemieckiej tablicy z pomnika Mikołaja Kopernika. Zobacz więcej na temat: Niemcy Warszawa