Polskie Radio
Section05

poezja

Wiersze Stanisława Barańczaka na 80. urodziny poety

W piątek 13 listopada przypada 80. rocznica urodzin Stanisława Barańczaka - poety, tłumacza, eseisty, krytyka, literaturoznawcy, wykładowcy uniwersytetów w Polsce i Ameryce. W związku z tym w "Poranku Dwójki" posłuchamy wierszy tego autora z różnych okresów jego twórczości w znakomitych interpretacjach Zbigniewa Zapasiewicza, Andrzeja Seweryna, Marka Kondrata i Krzysztofa Gosztyły.
Zobacz więcej na temat:  Stanisław Barańczak Dorota Gacek Dwójka

102. urodziny Herberta. "Naszym zadaniem jest pokazywać, że to słowo jest żywe"

W czwartek 29 października, dokładnie w 102. rocznicę urodzin Zbigniewa Herberta, w warszawskim Pałacu Rzeczypospolitej odbędzie się wyjątkowy wieczór poświęcony pamięci poety. O programie wydarzenia i miejscu jego utworów we współczesnym świecie w Dwójce opowiedzieli reżyser widowiska Tomasz Cyz i prezeska Fundacji im. Zbigniewa Herberta Maria Dzieduszycka.
Zobacz więcej na temat:  Monika Zając Zbigniew Herbert Maria Dzieduszycka literatura Dwójka KULTURA Fundacja im. Zbigniewa Herberta

Wisława Szymborska i Tadeusz Różewicz. Znajomość, która przerodziła się w przyjaźń

- Wszystko zaczęło się od czysto zawodowej relacji. Z czasem listy Wisławy Szymborskiej i Tadeusza Różewicza stawały się bardziej osobiste. Nie brakowało, powiedzmy, pewnych niesnasek, gdy do publikacji mieszała się np. cenzura albo umówiony termin druku się opóźniał. Aż w końcu ich znajomość przedzierzgnęła się w przyjaźń - mówił w Dwójce Emil Pasierski, redaktor książki "Jedyna pociecha w tym, że może być gorzej. Listy 1953–2011".
Zobacz więcej na temat:  Tadeusz Różewicz Wisława Szymborska Kornel Filipowicz Monika Zając literatura KULTURA listy Dwójka

Bohdan Zadura: wydawało mi się, że wiersze pomagają w życiu

- Kiedy wracam z myślą do początku, to powinienem się zatrzymać na roku 1962, kiedy dwutygodnik "Kamena" w Lublinie opublikował dwa moje wiersze. Ale to byłoby dość formalistyczne podejście, bo właściwie to przed początkiem był prapoczątek. To był rok 1954, a może 1953, kiedy pojechałem do Jastarni. I morze zrobiło na mnie tak ogromne wrażenie, że to wrażenie domagało się zapisania wierszem - opowiadał w Dwójce Bohdan Zadura, poeta, prozaik, krytyk literacki.
Zobacz więcej na temat:  Bohdan Zadura Mariana Kril Bogumiła Prządka Joanna Szwedowska Dwójka KULTURA tłumacz

"Świat się na Świrszczyńską spóźnił". Nowa biografia poetki

O takiej postaci trochę wstyd pisać frazesami, ale ten jeden jest w jej przypadku wyjątkowo trafny. Anna Świrszczyńska, poetka, dramatopisarka, feministka i wegetarianka zdecydowanie wyprzedziła swoją epokę. – Dopiero w tej chwili, czterdzieści już parę lat po śmierci autorki tomów "Jestem baba" i "Budowałam barykadę", zaczynamy ją doganiać i mamy przy tym niezłą zadyszkę – mówiła w Dwójce Małgorzata I. Niemczyńska, biografka artystki.
Zobacz więcej na temat:  Monika Zając Anna Świrszczyńska literatura Dwójka KULTURA biografia

Julia Fiedorczuk: poezja to rodzaj mowy, która wpisuje się planetarny wielogłos

- Z moim pisaniem jest może taki kłopot, że ja zawsze próbuję niuansować jakoś rzeczy, może nawet trochę komplikować. Wydaje mi się jednak, że od tego też mamy literaturę, żeby dawać nam możliwość komunikowania się na trochę bardziej zniuansowanym i złożonym poziomie niż ten, do którego przyzwyczajają nas platformy atencyjne i media głównego nurtu - mówiła w Dwójce Julia Fiedorczuk, autorka książki "i. O poezji i zmysłach".
Zobacz więcej na temat:  eseistyka Katarzyna Hagmajer-Kwiatek KSIĄŻKA KULTURA Dwójka Julia Fiedorczuk

Hłasko/Osiecka. O relacji zupełniej nie-prostej w książce Felberg i Młynarczyka

– To, co ich łączyło, nie wyczerpuje ani formuły związku takiego stałego, ani formuły narzeczeństwa, ani nie wyczerpuje formuły miłości, bo formuła miłości jest zbyt pojemna i zbyt prosta – tłumaczyli Karolina Felberg i Radosław Młynarczyk, współautorzy książki "Hłasko/Osiecka. Byle nie o miłości", o której rozmawialiśmy w audycji "Wybieram Dwójkę".
Zobacz więcej na temat:  Jakub Kukla Agnieszka Osiecka Marek Hłasko literatura Karolina Felberg KULTURA Dwójka

Artyści cudzego słowa. Tłumacze o meandrach i pięknie swojego fachu

Jak przetłumaczyć pełne symboliki "Wesele" i neologizmy Leśmiana? Skąd w osobach z różnych stron świata wzięła się miłość do... polszczyzny? Z okazji przypadającego 30 września Dnia Tłumacza w ramach "Zapisków ze współczesności" słuchaliśmy opowieści kilku wybitnych specjalistów i specjalistek przekładu, nagrodzonych za swoją pracę Nagrodą Transatlantyk.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Hagmajer-Kwiatek literatura tłumacz Dwójka KULTURA Bolesław Leśmian Stanisław Wyspiański Olga Tokarczuk

Julian Kornhauser: kiedy stałem się poetą? A może od razu się nim urodziłem?

Pierwsze wiersze pisał jeszcze w szkole podstawowej i długo nikomu ich nie pokazywał. Kilkanaście lat później Julian Kornhauser stał się jednym z najważniejszych przedstawicieli poetyckiej "Nowej Fali", współtwórcą jej programu, prozaikiem, eseistą, krytykiem i tłumaczem. Z okazji 80. urodzin poety w "Zapiskach ze współczesności" wracamy do jego wspomnień zarejestrowanych przez radiową Dwójkę w 1996 roku. 
Zobacz więcej na temat:  Dorota Gacek Julian Kornhauser literatura PRL Dwójka

"Zacznijcie beze mnie" z Nagrodą Kościelskich. Kinga Skwira laureatką 2026 roku

"Intrygująca, sensualna, pełna niedopowiedzeń i zaskakujących skojarzeń" – poezja Kingi Skwiry została doceniona Nagrodą Fundacji im. Kościelskich za 2026 rok. Jury wyróżniło tom "Zacznijcie beze mnie", opublikowany przez warszawską inicjatywę Girls and Queers to the Front, podkreślając jego oryginalny ton i zaproszenie czytelnika do współtworzenia oraz współodczuwania.
Zobacz więcej na temat:  literatura Nagroda Kościelskich Dwójka KULTURA

Poeta Śródziemnomorza. Literacka wrażliwość Konstandinosa Kawafisa

"Kawafis nie jest poetą żeglugi, Kawafis nie jest poetą podróży morskiej, ale są utwory, które pokazują, że to morze cały czas jest. Jeżeli ktoś miał taki projekt stworzenia poezji śródziemnomorskiej, to Kawafis do zrealizowania tego projektu zbliżył się najbardziej" – mówił Jacek Hajduk w ostatnim sierpniowym odcinku audycji "Ludzie i świat Środziemnomorza".
Zobacz więcej na temat:  Dorota Gacek Morze Śródziemne literatura Dwójka

"Z Anną Kamieńską zbliżyła nas skłonność do poezji". Ze wspomnień Julii Hartwig

- W Lublinie połączyłam się przyjaźnią z osobą, która towarzyszyła mi potem także w późniejszym życiu. To była Anna Kamieńska. Była to moja koleżanka szkolna. Obie już wtedy trochę pisałyśmy. I była to taka zabawna, chyba bardzo nieciekawa jeszcze próba twórczości, ale wypełniała w jakiś sposób to nasze życie pozaszkolne - opowiadała w archiwalnych nagraniach Julia Hartwig. W tym roku mija 105. rocznica urodzin poetki i tłumaczki.
Zobacz więcej na temat:  Julia Hartwig Witold Malesa Dorota Gacek biografia Dwójka KULTURA Lublin

Dług pamięci Jerzego Illga. "Chciałem opowiedzieć o tych ludziach jako o ludziach"

Julia Hartwig, Czesław Miłosz, Wiesław Myśliwski, Kazimierz Kutz, Andrzej Szczeklik, Stanisław Barańczak, Josif Brodski i Seamus Heaney... to tylko część bohaterów książki Jerzego Illga "Zjazd do zajezdni". Poeta, tłumacz i wydawca wraca w niej do spotkań i przyjaźni, które ukształtowały jego życie. – Jeżeli miało się takie szczęście, to jest to rodzaj długu, który zaciągnęło się wobec losu – mówił w radiowej Dwójce.
Zobacz więcej na temat:  Dorota Gacek Jerzy Illg literatura Dwójka KSIĄŻKA Czesław Miłosz Wiesław Myśliwski