Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

Słowianie

Polskie Radio 24 Mityczni Polanie nie istnieli? O pochodzeniu nazwy "Polska"

- Sprawdziłem najstarsze źródła, w których pojawia się zapis "Polska" w różnych wersjach. Okazało się, że po raz pierwszy ta nazwa pojawiła się aż w Rzymie, w klasztorze św. Bonifacego i Aleksego, którego opat opisywał dzieje swojego współbrata św. Wojciecha. Zginął on tragicznie w czasie misji do Prusów. Tam po raz pierwszy zastosował nazwę "Polonia" - mówił w Polskim Radiu 24 Prof. Przemysław Urbańczyk, historyk i archeolog, autor książki "Korzenie Polski". Zobacz więcej na temat:  historia Polski Zobacz także Mieszko I

Zioła i Słowianie. Ile czerpiemy z wierzeń i magii przodków?

Pierwszego dnia wiosny topimy Marzannę, w grudniu całujemy się pod jemiołą, w andrzejki obieramy jabłka. Szałwię stosujemy na ból gardła, miętę na ból brzucha. Wierzymy, że oparzenie pokrzywą przyniesie nam zdrowie. To wszystko ma swoje korzenie w wierzeniach dawnych Słowian, a te doskonale zna Karolina Lisek, autorka książki "Słowiańska magia ziół". Zobacz więcej na temat:  Czwórka Marta Hoppe zioła ekologia las Zobacz także magia

Słowianie produktem przypadku historycznego? Autorska wizja początków Polski autorstwa prof. Przemysława Urbańczyka

Najwcześniejsze dzieje Polski do niedawna były osadzone w sztywnym gorsecie teorii, której wszyscy uczyliśmy się w szkole. Jak pisze prof. Przemysław Urbańczyk w swojej najnowszej książce, "Korzenie Polski", ta wizja, jak długo nieodświeżany schemat, uległa stopniowemu zużyciu, znudziła też samych mediewistów, zarówno historyków, jak i archeologów, którzy mieli już dość jałowego powtarzania jedynie słusznej wykładni. Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Kobylecka średniowiecze historia Polski archeologia

Skąd się wzięli Piastowie? Historia pierwszego państwa

Czy początki naszego państwa to efekt przemyślanej strategii, czy raczej seria szczęśliwych zbiegów okoliczności? W najnowszym odcinku podcastu Rzeczypospolite prof. Antoni Dudek rozmawia z prof. Przemysławem Urbańczykiem – archeologiem i mediewistą z UKSW – o tym: 📜 co naprawdę wiemy o początkach państwa Mieszka, 🏰 gdzie była pierwsza stolica, ⚔️ co odziedziczył Bolesław Chrobry i co z tym zrobił, 🌍 oraz jak na naszych ziemiach splatały się wpływy, wierzenia i polityka. Zobacz więcej na temat:  dynastia Piastów Antoni Dudek średniowiecze Bolesław Chrobry Przemysław Urbańczyk Dwójka podcast Rzeczypospolite

Skąd pochodzą Słowianie? Czy spór ostatecznie rozstrzygną badania genetyczne?

Koncepcji pochodzenia Słowian jest wiele. W Polsce dominują dwie. Pierwsza z nich (autochtoniczna) zakłada, że społeczność ta zamieszkiwała obszary między Odrą, Wisłą a Bugiem zdecydowanie przed okresem wędrówek ludów. Według zwolenników drugiej koncepcji (allochtonicznej), Słowianie przybyli na ten obszar we wczesnym średniowieczu znad Dniepru. Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Kobylecka genetyka

Kobieta w kulturze słowiańskiej. Jakie były nasze przodkinie?

Jaka była rola kobiet w dawnej kulturze słowiańskiej? Jakie miały obowiązki i jak spędzały wolny czas? - Mówimy tu o czymś z pogranicza faktów i domysłów. Niestety, cała trudność mówienia o wczesnym średniowieczu z historycznego punktu widzenia polega na tym, że źródeł jest niewiele - przyznaje pisarz Grzegorz Gajek. Z tego, co wiemy, kobiety były w stanie wyrwać się z przypisanych im ról społecznych. Stawały się chociażby wojowniczkami i sprawowały władzę. Zobacz więcej na temat:  Czwórka Marta Zinkiewicz kultura ludowa Kobiety średniowiecze

Żywa lekcja historii na wyspie Wolin. Trwa Festiwal Słowian i Wikingów

Festiwal Słowian i Wikingów to cykliczna impreza plenerowa, odbywająca się od roku 1993. Aktualnie organizowana jest w pierwszy weekend sierpnia. Dla odwiedzających zaplanowano pokazy średniowiecznych rzemiosł, prezentacje uzbrojenia średniowiecznego wojownika czy degustację średniowiecznych przysmaków.  Zobacz więcej na temat:  Wikingowie Wolin Sława Bieńczycka skansen Festiwal Słowian i Wikingów Lato z Radiem Lato z Radiem 2024

Chłopomania XXI wieku. Słowiańskość weszła na salony. Zetki to lubią

Rekordy popularności bije książka "Chłopki", na początku roku każdy śmiał się, oglądając serial "1670". Niedawno zachwycaliśmy się malowaną wersją "Chłopów", a teraz do kin chodzimy na "Kosa" czy "Sami swoi. Początek". Ludowe, słowiańskie trendy pojawiają się też na Tiktoku - czy to już chłopomania XXI wieku? Zobacz więcej na temat:  Czwórka Marta Zinkiewicz wieś ludowość tradycja kultura ludowa taniec chłopi

"Tradycje kulinarne Polski" - od Szczodrych Godów po Wigilię

- Chrześcijańska wigilia w pewien sposób jest nałożona na kanwę tego, co już wcześniej istniało - na kanwę kultury słowiańskiej - wyjaśnia badaczka kultury kulinarnej Magdalena Tomaszewska-Bolałek, autorka książki "Tradycje kulinarne Polski". - W tym czasie Słowianie świętowali Szczodre Gody - okres powrotu słońca, zwrot w stronę wiosny.  Zobacz więcej na temat:  Czwórka kulinaria święta podróże Piotr Firan kuchnia polska Wigilia tradycja

Szczodre Gody - słowiańskie święto sprzed tradycji chrześcijańskiej

Noc z 21 na 22 grudnia jest najdłuższą w roku. W tradycji słowiańskiej w tym czasie celebrowano tak zwane Szczodre Gody. Dzień, w którym zaczyna przybywać dnia, był świętem nadziei i radości, symbolizującym zwycięstwo światła nad ciemnością. Wiele zwyczajów związanych z tym starosłowiańskim świętem ma swoje odniesienie we współczesnej tradycji obchodów Bożego Narodzenia. Zobacz więcej na temat:  społeczeństwo święta Boże Narodzenie historia Polski Paweł Turski Katarzyna Cygler Trójka

"Cywilizacja Słowian". Jak tworzyła się największa europejska wspólnota językowa?

"Cywilizacja Słowian" to najnowsza książka Kamila Janickiego. Autor łamie utarte stereotypy. Opowiada o tym jak lud uważany za prymitywny, stał się największą europejską wspólnotą językową. Czy Słowianie znaleźli się na ziemiach polskich w czasie wielkich wędrówek ludów czy byli tu od tysiącleci? Z publikacji Janickiego płyną ciekawe wnioski.  Zobacz więcej na temat:  Anna Stempniak Europa archeologia