André Malraux. "Był wyjątkowy. Ale napisał wielkie głupstwo" - Opowiedziałem mu wszystko, co wiedziałem o Rosji sowieckiej. To był człowiek niezmiernej bystrości. Jedną rzecz mu jednak zarzucam - mówił Józef Czapski, przywołując swoje spotkanie z André Malraux, wielkim francuskim pisarzem, a także znawcą sztuki i politykiem. Zobacz więcej na temat: Józef Czapski II wojna światowa Francja wspomnienie
Karol Hubert Rostworowski – dramaturg "tendencyjnie zapomniany" – Imponował nam swoim talentem i sposobem bycia. Był wspaniałym mówcą o niezwykłej swadzie. Podczas odczytów na uniwersytecie swoją swadą pozyskiwał całą salę, nawet ludzi o odmiennych poglądach - mówił Michał Rusinek w Polskim Radiu. Dziś mija 148. rocznica urodzin Karola Huberta Rostworowskiego, klasyka polskiego dramatu. Zobacz więcej na temat: Karol Hubert Rostworowski Kraków Narodowa Demokracja Jan Paweł II
Słowiańszczyzna na nowo. Mitologia, tradycja i popkultura Dlaczego mitologia słowiańska wciąż fascynuje? Jakie miejsce zajmuje w polskiej kulturze, edukacji i popkulturze? Czy Dziady to tylko Mickiewicz, a Balladyna to retro-slawik fantasy? W tym odcinku podcastu „Matura po godzinach” rozmawiamy z dr Aleksandrą Seligą – literaturoznawczynią, znawczynią kultury słowiańskiej i autorką trylogii „Gołoborze”. Odkrywamy, jak dawni Słowianie, ich wierzenia i obrzędy wracają do łask, jak są przedstawiane w literaturze, komiksach i festiwalach, oraz jak budują naszą współczesną tożsamość. Zapraszamy do fascynującej podróży przez mity, tradycje i współczesne inspiracje słowiańskie! Zobacz więcej na temat: Słowianie matura Dziady szkoła
Artur Międzyrzecki. "Był sobą, gdy zanurzał się w dorobku kultury" - Najbardziej zdumiewającym ze wszystkich ludzkich wynalazków jest alfabet. Dzięki nim, dzięki literom, możemy rozmawiać ze zmarłymi - podkreślał w jednej z radiowych audycji Artur Międzyrzecki. 2 listopada mija 29 lat od śmierci tego znakomitego poety i tłumacza. Zobacz więcej na temat: Artur Międzyrzecki poezja Julia Hartwig
"Jestem do znikania". Wspomnienie Krystyny Miłobędzkiej Krystyna Miłobędzka zapisała kiedyś: "Mam taką szkolną fotografię zrobioną zaraz po maturze. Dobiegłam w ostatniej chwili, już w czasie naświetlania. Jestem na niej z rozmazaną twarzą, poruszona, w jasnej smudze. Wiem, że tam jestem, byłam, a jednocześnie mnie nie ma – jakby puste miejsce. Może właśnie taki powinien być mój portret? Może właśnie najwięcej mówią o nas puste miejsca?". Poetka odeszła 17 kwietnia 2025 roku w wieku 93 lat. Zobacz więcej na temat: Krystyna Miłobędzka Dwójka wspomnienie Dorota Gacek poezja TEATR
Podręczniki dobrego umierania. "Chwila śmierci decyduje o wszystkim" W późnym średniowieczu pojawiły się utwory, które miały przygotować chrześcijanina na najważniejszy – według ówczesnych wierzeń – moment życia: na śmierć. Głównym celem tych dzieł było dostarczenie odbiorcy jak największej liczby praktycznych porad. Stawka bowiem była ogromna. Zobacz więcej na temat: średniowiecze chrześcijaństwo śmierć wiara
Słowa, które znajdziesz na cmentarzach. "Nie może być inaczej" Od hasłowych określeń po opisy dokonań. Od próśb o modlitwę po wyrazy żalu. Cytaty niosące pocieszenie, ale i słowa niepozostawiające miejsca na nadzieję. Te znane ze współczesnych cmentarzy napisy na grobach mają swoją długą wielowiekową historię. I bywają czasami zaskakujące. Zobacz więcej na temat: cmentarz starożytność starożytna Grecja starożytny Rzym filozofia Epitafium
Pół wieku z literaturą. Pięćdziesięciolecie pracy translatorskiej Sławy Lisieckiej - Od zawsze interesowała mnie literatura, która mierzy się z rzeczywistością: z życiem społecznym, politycznym, z psychologią postaci. Fascynują mnie teksty zaangażowane, stawiające pytania o mechanizmy władzy i ludzkie uwikłania. Właśnie w literaturze austriackiej znalazłam wielu autorów, którzy te tematy podejmują - mówiła tłumaczka Sława Lisiecka w audycji "Zapiski ze współczesności". Zobacz więcej na temat: Dwójka tłumaczenie Jan Kanty Zienko
"Ten wielki Gatsby". Arcydzieło światowej literatury w nowym przekładzie W cyklu "To się czyta" powróciliśmy do jednej z najważniejszych powieści XX wieku - "Wielki Gatsby". Książka amerykańskiego pisarza Francisa S. Fitzgeralda ukazała się w USA w 1925 roku. Pierwsze polskie wydanie pojawiło się w księgarniach dopiero w 1962 roku, w przekładzie Ariadny Demkowskiej-Bohdziewicz. Dzięki staraniom wydawnictwa OFFICYNA, dzieło to dociera do nas w najnowszym przekładzie i z obszernym posłowiem Macieja Świerkockiego. Zobacz więcej na temat: USA Józef Pawłowski Dwójka Elżbieta Łukomska
«Свобода без обов'язку не працює» | „Wolność nie działa bez obowiązku” 24 жовтня, під час Ігор Свободи в Лодзі, вперше було вручено Медаль Свободи — нагороду для людей, що особливо залучені до захисту демократичних цінностей: свободи, незалежності народів та поваги до прав людини. Першим лауреатом Медалі став Сергій Жадан — один із найвидатніших голосів сучасної української літератури, поет, прозаїк, драматург, есеїст і музикант, який поєднує літературну діяльність з волонтерством та військовою службою. Про свободу, яка полягає в можливості вибору, забезпечує збереження гідності та справедливості письменник розповів у передачі «Пів-на-пів | Pół na pół» Яни Стемпнєвич та Марціна Ґачковського. | 24 października podczas Igrzysk Wolności w Łodzi wręczono Medal Wolności — nagrodę dla osób szczególnie zaangażowanych w obronę wartości demokratycznych: wolności, niezależności i praw człowieka. Pierwszym laureatem Medalu został Serhij Żadan — jeden z najwybitniejszych głosów współczesnej literatury ukraińskiej. Serhij był gościem audycji «Пів-на-пів | Pół na pół» Jany Stępniewicz i Marcina Gaczkowskiego. Zobacz więcej na temat: література книги письменник переклад політика війна Донбас Donbas волонтерство Serhij Żadan Сергій Жадан пів-на-пів/pół na pół
John Keats. 26-latek, który przeczuł własną śmierć Pisał bardzo dojrzałe, jak na swój młody wiek, wiersze. Ale za życia nie cieszył się ani zainteresowaniem, ani sławą. Byron powiedział nawet, że "zabili go krytycy". 230 lat temu urodził się John Keats, wielki poeta angielskiego romantyzmu. Zobacz więcej na temat: romantyzm Anglia poezja gruźlica Rzym
Maciej Świerkocki: "Wielki Gatsby" to bardzo niewdzięczny materiał dla tłumacza - Mija sto lat od wydania książki. Jest ona nieustannie wznawiana na całym świecie, badana i aktualna z rozmaitych powodów. Jak już wielokrotnie wspominałem, podejmując się na nowo przekładów nigdy z nikim się nie ścigam, a moim celem nie jest "poprawianie" tego, co zrobili wcześniej moi koledzy czy koleżanki - mówił w Dwójce Maciej Świerkocki, autor nowego przekładu "Wielkiego Gatsby'ego" Francisa Scotta Fitzgeralda. Zobacz więcej na temat: Maciej Świerkocki tłumaczenie Dwójka Katarzyna Hagmajer-Kwiatek KULTURA tłumacz
130. rocznica urodzin Marii Kuncewiczowej. "Cudzoziemka" to klucz do jej osobowości 30 października 1895 roku urodziła się Maria Kuncewiczowa - jedna z najważniejszych postaci polskiej literatury XX wieku. Pisarka, eseistka, tłumaczka, a zarazem kobieta o niezwykle bogatym życiorysie. Zobacz więcej na temat: Maria Kuncewiczowa książki KSIĄŻKA
Rodzinne relacje i skomplikowane życie prywatne Stefana Żeromskiego Jaką rolę w życiu Żeromskiego pełniła Oktawia Rodkiewiczowa? - Pierwsza żona pisarza, wspierała go w trudnych początkach kariery. Przez długi czas pozostawała jego formalną partnerką, mimo wielu życiowych trudności, takich jak choćby choroba syna Adama i jego śmierć w wieku 19 lat. Zobacz więcej na temat: Stefan Żeromski KSIĄŻKA KULTURA Małgorzata Szymankiewicz Dwójka
Ślady poznańskiej obecności w Tanzanii, Rwandzie i Burundi Odnalezione w starym klaserze znaczki pocztowe, rodzinne dokumenty i fotografie zaprowadziły Kaspra Bajona do powstałej pod koniec XIX wieku Niemieckiej Afryki Wschodniej - czyli dzisiejszej Tanzanii, Rwandy i Burundi. Zobacz więcej na temat: Aldona Łaniewska-Wołłk KSIĄŻKA Dwójka
Maria Kuncewiczowa. Wędrówki po krętych ścieżkach umysłu Znana jest przede wszystkim jako autorka doskonałej "Cudzoziemki", ale Maria Kuncewiczowa była nie tylko pisarką, lecz także tłumaczką, wykładowczynią na University of Chicago, szefową polskiego PEN Clubu na emigracji w Londynie oraz... śpiewaczką. Zobacz więcej na temat: Maria Kuncewiczowa Lubelszczyzna Kazimierz Dolny Jan Józef Szczepański Jerzy Kuncewicz proza I wojna światowa II wojna światowa emigracja
Wacław Gąsiorowski. Twórca romantycznych powieści historycznych 30 października 1939 roku zmarł Wacław Gąsiorowski - pisarz, pedagog i społecznik. Zasłynął jako autor niezwykle popularnych przed wojną utworów o tematyce historycznej. Na podstawie jego "Pani Walewskiej" w 1937 roku nakręcono nawet film o tym samym tytule, a w rolę głównej bohaterki wcieliła się wówczas Greta Garbo. Zobacz więcej na temat: Wacław Gąsiorowski historia Polski prasa romantyzm II RP
"Węzeł czasu". Remigiusz Mróz: czekałem 12 lat, żeby napisać tę książkę "Praca nad tą książką była dla mnie przeżyciem niezapomnianym. Jest ona wyjątkowa z różnych względów" - napisał o tomie "Węzeł czasu" Remigiusz Mróz. Premiera książki 12 listopada. Zobacz więcej na temat: książki KSIĄŻKA KULTURA Remigiusz Mróz