Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

historia Polski

Tropikalna przeszłość Polski: naukowcy odkryli szczątki krokodyla sprzed milionów lat

Niewielki fragment skamieniałej kości wystarczył, by otworzyć kolejną kartę pradziejów Europy. W kopalni odkrywkowej "Bełchatów" naukowcy natrafili na szczątki krokodyla, który żył około 17 milionów lat temu, w ciepłym i wilgotnym okresie miocenu. To najdalej na północ położone miejsce w Europie, gdzie odkryto szczątki krokodyla z tego okresu. Zobacz więcej na temat:  prehistoria archeologia

22 maja 1911 roku – symboliczny początek polskiego harcerstwa

Dzień 22 maja 1911 roku uznawany jest za datę narodzin polskiego harcerstwa. Tego dnia Andrzej Małkowski, inspirowany ideami brytyjskiego skautingu, wydał we Lwowie rozkaz powołujący cztery pierwsze drużyny skautowe na ziemiach polskich. Choć wcześniej istniały już samorzutnie tworzone zastępy młodzieżowe, to właśnie ten moment oznaczał formalne rozpoczęcie zorganizowanej działalności skautowej w Polsce. Zobacz więcej na temat:  Lwów

90 lat kończy Hanna Krall, pisarka i dziennikarka, mistrzyni reportażu

20 maja 90 lat skończyła Hanna Krall, pisarka i dziennikarka żydowskiego pochodzenia, nazywana „kronikarką losów polskich Żydów”. Mistrzyni reportażu. Jedna z ikon polskiej szkoły tego gatunku. Światowy rozgłos i miejsce w kanonie literatury zapewniła Hannie Krall wydana w 1977 roku książka „Zdążyć przed Panem Bogiem”. Jest to opowieść o powstaniu w getcie warszawskim inspirowana rozmową z jednym z jego przywódców - Markiem Edelmanem (zm. 2009). Zobacz więcej na temat:  Hanna Krall literatura reportaż II wojna światowa

Z Miednoje usunięto polskie symbole wojskowe. W ich miejsce – sowieccy przywódcy

Na terenie Polskiego Cmentarza Wojennego w Miednoje w Rosji usunięto płaskorzeźby przedstawiające polskie odznaczenia wojskowe – Order Virtuti Militari oraz Krzyż Kampanii Wrześniowej. Według rosyjskiej prokuratury ich obecność była niezgodna z prawem, a symbole uznano za „antyrosyjskie”. Tymczasem w tym samym miejscu pojawiły się wizerunki sowieckich przywódców, w tym Józefa Stalina i Feliksa Dzierżyńskiego. Zobacz więcej na temat:  Miednoje Rosja

"Picture from Auschwitz" - cyfrowa replika obozu dla twórców kina

Rozpoczął się projekt "Picture from Auschwitz", w ramach którego powstała cyfrowa replika niemieckiego obozu w skali 1:1. Można ją wykorzystać, bez naruszenia integralności miejsca pamięci, nawet w kinowych superprodukcjach. Projekt zainaugurowano podczas Festiwalu Filmowego w Cannes. Jego ambasadorami są Agnieszka Holland i Ryszard Horowitz.  Zobacz więcej na temat:  Auschwitz II wojna światowa kino film dokumentalny Dwójka Artur Zaborski

Amerykańskie wydanie „Bitwy o Monte Cassino" Melchiora Wańkowicza na targach książki w Warszawie

Reportaż Melchiora Wańkowicza opublikowany przez wydawnictwo Lexington Books został wystawiony na Międzynarodowych Targach Książki w Warszawie. „Bitwa o Monte Cassino” otworzyła w Polsce nowy rozdział wielkiego współczesnego reportażu wojennego - mówi pisarka Aleksandra Ziółkowska–Boehm. Zobacz więcej na temat:  Monte Cassino Melchior Wańkowicz Stany Zjednoczone Polonia literatura

Generał Stanisław Kopański – obrońca Tobruku

Uczestniczył w I wojnie światowej, brał udział w bojach o Lwów i Wilno w 1919 roku, w czasie wojny obronnej 1939 roku należał do Sztabu Generalnego Naczelnego Wodza, następnie dowodził Samodzielną Brygadą Strzelców Karpackich, która uczestniczyła w heroicznej obronie Tobruku. Po wojnie został zmuszony do pozostania na emigracji.  Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa Stanisław Kopański II Rzeczpospolita Wielka Brytania

81. rocznica bitwy o Monte Cassino – pamięć bohaterów wciąż żywa

Tym, którzy "ducha oddali Bogu, ciało ziemi włoskiej, a serce Polsce", zdobywając 18 maja 1944 r. Monte Cassino, oddano w niedzielę hołd na polskiej nekropolii we Włoszech. Żołnierze gen. Władysława Andersa przeszli przez trzy kontynenty, aby walczyć o wolną Polskę; dziś my bierzemy udział w symbolicznej "sztafecie pokoleń", wiele od nas zależy - zaznaczył szef UdSKiOR. Zobacz więcej na temat:  II wojna światowa

Jak wyglądali Piastowie? "Na pewno nie tak jak u Matejki"

- Jan Matejko przedstawił Mieszka I z brodą, jako tego księcia, umocowanego jeszcze w kulturze pogańskiej, "dzikiego". Wydaje mi się, że nasz wielki malarz rozumował w ten sposób, że to barbarzyńscy Słowianie nosili zarost i dopiero pod wpływem cywilizacji zachodniej zaczęli się golić. A było dokładnie odwrotnie. Moda na zarost przyszła z Zachodu, a Słowianie golili się na gładko - mówił w rozmowie z portalem Polskiego Radia historyk prof. Tomasz Jurek. Zobacz więcej na temat:  Piastowie średniowiecze fryzury

Przewrót majowy Piłsudskiego – historia i konsekwencje

W najnowszym odcinku podcastu Rzeczypospolite Antoniego Dudka gościem jest prof. Andrzej Chojnowski, historyk z Uniwersytetu Warszawskiego, który opowiada o znaczeniu przewrotu majowego z 1926 roku i politycznej spuściźnie Józefa Piłsudskiego. Maj to miesiąc szczególny w życiu Marszałka – nie tylko z powodu zamachu stanu, który zmienił losy II RP, ale także dlatego, że 12 maja przypada 90. rocznica jego śmierci. Czym naprawdę był przewrót majowy? Co Piłsudski chciał osiągnąć i jak ocenić jego działania po latach? Zobacz więcej na temat:  Dwójka przewrót majowy Józef Piłsudski Antoni Dudek Rzeczypospolite podcast

90 lat temu zmarł Józef Piłsudski. Legenda i cień marszałka

12 maja 1935 roku zmarł Józef Piłsudski – ojciec polskiej niepodległości, twórca Legionów, Naczelnik Państwa i budowniczy II Rzeczypospolitej. Pozostawił po sobie dziedzictwo pełne sprzeczności: dla jednych był bohaterem narodowym i wizjonerem, dla innych – autokratą i pogromcą demokracji. W 90. rocznicę jego śmierci warto przypomnieć tę wielowymiarową postać, która ukształtowała oblicze XX-wiecznej Polski. Zobacz więcej na temat:  Józef Piłsudski