Polskie Radio
Section05

KULTURA

Zaginął podczas wojny, przez lata zdobił dom. Obraz Wierusza-Kowalskiego odzyskany

Przed wojną należał do jednej z najważniejszych warszawskich kolekcji. Trafił w ręce niemieckiego okupanta, a przez kolejne dziesięciolecia jego los pozostawał nieznany. Uznawany za polską stratę wojenną przez lata znajdował się w prywatnym domu. Jego prawdziwą historię odkryła dotychczasowa posiadaczka Ewa Tsonis. Teraz obraz Alfreda Wierusza-Kowalskiego pt. "Zima - Odwrót Napoleona spod Moskwy" trafił do Muzeum Narodowego w Warszawie.
Zobacz więcej na temat:  Dwójka Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego Muzeum Narodowe w Warszawie SZTUKA malarstwo dzieła sztuki straty wojenne Marta Cienkowska

Szkaradne, ale dostępne w PRL. Historia podrabianych figurek "Gwiezdnych wojen"

- Mimo żelaznej kurtyny w latach 80. mieliśmy dostęp do wszystkich trzech filmów oryginalnej trylogii. Były one wyświetlane w kinach, i to jeszcze długo po tym, jak zeszły z afiszy na Zachodzie. Nie mieliśmy natomiast oryginalnych zabawek. Lukę tę wypełnili zrzeszeni w spółdzielniach prywaciarze, którzy produkowali serie figurek w różnych częściach kraju i dostarczali je do sklepów zabawkowych - mówił w Dwójce Jakub Burzyński, kolekcjoner bootlegowych figurek "Gwiezdnych wojen".
Zobacz więcej na temat:  popkultura Dwójka gwiezdne wojny Jakub Kukla kolekcja zabawki PRL

Pędzel w walce o sprawiedliwość. Szorstkie piękno spojrzenia Meli Muter

Wiemy o niej stanowczo zbyt mało, chociaż w swojej epoce była gwiazdą i przyjaciółką ważnych postaci paryskiego świata sztuki. Jaką drogę przeszła i co nosiła w sercu Mela Muter? Herstorię i sylwetkę malarki w audycji "O wszystkim z kulturą" przybliżyła nam Sylwia Zientek, autorka książki "Mela Muter. Wierna sobie".
Zobacz więcej na temat:  Jakub Kukla Sylwia Zientek Mela Muter malarstwo SZTUKA Paryż Dwójka

Maciej Kawalski: "Lalka" to jest doznanie, które wymaga skupienia

- "Lalka" jest pasjonująca. To nie jest coś, co chcemy oglądać czy czytać jednym okiem. Chcemy się temu poświęcić, ale ona to nagradza. Nie jest trudna w takim znaczeniu, że wymaga dużego wysiłku, który jest tylko obciążeniem. Ona wymaga od nas atencji, ale nagradza bardzo cennym doświadczeniem i czytelniczym, i filmowym - mówił w Dwójce Maciej Kawalski, reżyser wyczekiwanego przez widzów i krytyków kinowego filmu na podstawie powieści Bolesława Prusa.
Zobacz więcej na temat:  lalka Bolesław Prus Maciej Kawalski literatura kino film polski Katarzyna Hagmajer-Kwiatek FILM Dwójka

Emilia Konwerska laureatką Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza

Emilia Konwerska została laureatką XI Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza. Jury doceniło jej książkę "Rzeczy robione specjalnie". Publikacja stanowi zbiór czterdziestu krótkich próz, które wymykają się tradycyjnym regułom opowiadania. Z kolei wyróżnienie w postaci miesięcznej rezydencji literackiej w Vence otrzymał Marcin Oskar Czarnik, autor książki "Trzy dni, trzy noce".
Zobacz więcej na temat:  Dwójka literatura książki Debiuty Witold Gombrowicz

Nagrody im. Norwida 2026. Mazowieckie podwórko i sztuka, która jest uniwersalna

Aktorka i reżyserka Irena Jun, kompozytor Zygmunt Krauze, pisarz Andrzej Żor oraz grafik Mieczysław Wasilewski zostali tegorocznymi laureatami Nagród im. Cypriana Kamila Norwida w kategorii Dzieło Życia. Nagrody Samorządu Województwa Mazowieckiego wręczono w Teatrze Polskim w Warszawie.
Zobacz więcej na temat:  Mazowsze Dwójka Irena Jun Zygmunt Krauze Jan Klata Grzegorz Piątek Beata Bolesławska-Lewandowska Nagrody im. Norwida

Od "Łajdackiej powieści" do arcydzieła. 139 lat temu wydrukowano fragment "Lalki"

Potrafiła irytować, gorszyć i wprawiać w konsternację. 29 września 1887 roku wydrukowano w prasie pierwszy fragment "Lalki". Dziś powieść Bolesława Prusa należy do kanonu polskiej literatury. Jego droga do statusu arcydzieła nie była jednak oczywista. Krytykowano konstrukcję powieści, jej bohaterów i brak jednoznacznego morału. Dziś, 139 lat później, "Lalka" znów budzi emocje - tym razem za sprawą nowych ekranizacji. Jak "łajdacka powieść" stała się jednym z najważniejszych dzieł polskiej literatury?
Zobacz więcej na temat:  Bolesław Prus lalka literatura Dwójka kanon lektur polszczyzna

Wolność, równość, bezczelność. Wrocławski Capitol szykuje musical o Kościuszce

To jedna z najbardziej ekscytujących musicalowych premier rozpoczynającego się sezonu. Teatr Muzyczny Capitol we Wrocławiu sięga po bohatera z kart podręczników i opowiada jego postać na nowo.  O inspiracjach, historii, związkach z Broadway’em i o tym, ile będzie Kościuszki w "Kościuszce" opowiedział nam Konrad Imiela, reżyser spektaklu.
Zobacz więcej na temat:  Monika Zając Konrad Imiela Tadeusz Kościuszko TEATR Teatr Muzyczny Capitol we Wrocławiu historia Polski Dwójka

Muzyka mikroprzemian. "Kwartet na smyczki" Pawła Malinowskiego

Bohaterem audycji cyklu "Nowa Polska" był kompozytor z Krakowa Paweł Malinowski, który z okazji stulecia Polskiego Radia skomponował na nasze zamówienie "Kwartet na smyczki". Premiera utworu miała miejsce 30 maja tego roku w studiu koncertowym im. Budki Suflera w Radiu Lublin podczas Festiwalu Tradycji i Awangardy Muzycznej Kody. Przyszedł czas na poznanie tego dzieła nieco bliżej.
Zobacz więcej na temat:  Ewa Szczecińska muzyka współczesna Paweł Malinowski Dwójka

Giedroyć-Gombrowicz. Dziedzictwo owocnej, acz burzliwej współpracy

Losy dwóch wielkich polskiej literatury XX wieku splotły się na łamach paryskiej "Kultury". Jak potoczyłaby się kariera Witolda Gombrowicza, gdyby nie Jerzy Giedroyć? I co na tej współpracy zyskała "Kultura"? O niełatwej relacji literatów dyskutowano podczas tegorocznej edycji festiwalu "Opętani literaturą" w Radomiu i we Wsoli.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Hagmajer-Kwiatek Witold Gombrowicz Jerzy Giedroyc Paryska "Kultura" literatura emigracja Dwójka

Anna Wasilewska: "Opowieść jesienna" Landolfiego to literatura przewrotna

- To jest albo mikropowieść, albo długie opowiadanie – jak kto woli. I w gruncie rzeczy "Opowieść jesienna" to może najbardziej znane opowiadanie Landolfiego, jednak jest najmniej dla niego charakterystyczną książką - mówiła w Dwójce Anna Wasilewska, autorka przekładu "Opowieści jesiennej" Tommaso Landolfiego. Książka po raz pierwszy ukazała się właśnie w Polsce nakładem oficyny Officyna.
Zobacz więcej na temat:  literatura Jan Kanty Zienko Dwójka KSIĄŻKA Anna Wasilewska Tommaso Landolfi

Muzeum Podkarpackie w Krośnie przeszło remont. Zaglądamy do środka

- Jesteśmy na terenie krośnieńskiej Starówki, przy ulicy Marszałka Józefa Piłsudskiego, dawniej ulicy Szewskiej, przy głównym zabytkowym portalu wejściowym do dawnego Pałacu Biskupów Przemyskich. Od 72 lat jest to muzeum, obecnie Muzeum Podkarpackie w Krośnie - mówił w Dwójce przewodnik muzealny Robert Kubit.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Hagmajer-Kwiatek Krosno Dwójka Ignacy Łukasiewicz muzeum wystawa

Prof. Klaudiusz Baran o konkursie w Castelfidardo: to była sprawa sumienia

- Nie zależało nam na rozgłosie. Chcieliśmy, żeby ta sprawa zakończyła się na poziomie protokołu konkursowego. Nie chodziło o to, żeby ogłaszać światu naszą decyzję. To był wyraz naszej nieobojętności wobec wykorzystywania kultury jako narzędzia normalizowania agresji. Agresja jest agresją, a ofiara jest ofiarą - mówił w Dwójce prof. Klaudiusz Baran, komentując kontrowersje wokół konkursu w Castelfidardo.
Zobacz więcej na temat:  muzyka klasyczna Jakub Kukla Klaudiusz Baran Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina Ukraina Rosja Dwójka

Muzyka jako narzędzie geopolityki. Paryż i artyści z Europy Wschodniej

"Nie jedźcie do Berlina. Przyjedźcie do Paryża" - taki przekaz kierowała po I wojnie światowej Francja do młodych artystów z Polski, Rumunii i Węgier. Za rywalizacją o muzyczne talenty kryło się znacznie więcej niż walka o prestiż szkół artystycznych. Muzyka stawała się narzędziem dyplomacji, a dla nowych państw Europy Środkowo-Wschodniej - sposobem manifestowania własnej tożsamości. 
Zobacz więcej na temat:  Monika Kopcik MUZYKA Dwójka muzykolog historia muzyki Francja I wojna światowa SZTUKA

Rafał Kłoczko: Teatr Wielki w Łodzi jest teraz u mnie na pierwszym miejscu

- Obejmując funkcję dyrektora Teatru Wielkiego w Łodzi, zrezygnowałem z mnóstwa innych działań, które robiłem. Mam tego sporo po godzinach. Tak się śmieję, że wstaję godzinę wcześniej, żeby doba miała 25 godzin, i troszkę tak to wygląda. Teatr Wielki musi być jednak teraz na pierwszym miejscu, absolutnie - mówił w Dwójce Rafał Kłoczko.
Zobacz więcej na temat:  Teatr Wielki w Łodzi Dwójka Rafał Kłoczko MUZYKA Marcin Majchrowski muzyka klasyczna dyrygent