Czechosłowacja w PolskieRadio.pl (1)

Żywa pochodnia. Jan Palach wstrząsnął sumieniami rodaków

Pół wieku temu, 16 stycznia 1969 roku na placu Wacława w Pradze zapłonęła żywa pochodnia. Dwudziestoletni student praskiego Uniwersytetu Karola Jan Palach nazwał się "Pochodnią numer jeden" i dokonał samospalenia. Zapowiedział, że jeśli nie zostaną spełnione jego żądania, po nim podpalą się inni. Nie protestował przeciw inwazji na Czechosłowację i okupacji jego kraju przez Armię Czerwoną. Palach zaprotestował tak naprawdę przeciwko zobojętnieniu społeczeństwa, które szybko zaczęło dostosowywać się do sowieckiej rzeczywistości.

Wincenty Witos przed mikrofonem. Unikatowe nagranie z 1938 r

To jeden z największych skarbów znajdujących się w Archiwum Polskiego Radia. Niewiele ponad dwuminutowe nagranie przemówienia Wincentego Witosa to jeden z zaledwie trzech zachowanych do dziś głosów Ojców Niepodległości. Pokazuje też, że lider ludowców był pionierem alternatywnych technik dotarcia do odbiorców.

Václav Havel. Jedyny prezydent poeta

- Czasami czuję się jak bohater bajki, który tak długo walił głową w mur, że ten mur w końcu się rozwalił, a on został królem i rządził długo i szczęśliwie. To prowokuje mnie do ironicznego spojrzenia na samego siebie - mówił Vaclav Havel. Dziś mija 14. rocznica śmierci pierwszego prezydenta Czech.

"Zaklęte rewiry". Film o poszukiwaniu godności

"Zaklęte rewiry" to historia o młodych kelnerach wspinających się po szczeblach kariery w eleganckiej restauracji, a w głębszej warstwie – o łamaniu i wykorzystywaniu młodszych i słabszych. Premiera filmu Janusza Majewskiego odbyła się dokładnie 50 lat temu, 27 listopada 1975 roku.

Układ monachijski. "Naród niemiecki chce jedynie pokoju"

Londyn i Paryż uznały układ monachijski za zwycięstwo swej dyplomacji. Groźba wojny wydawała się zażegnana. Tekst postanowień odnośnie do nowego kształtu niemiecko-czechosłowackiej granicy przedstawiono stronie czechosłowackiej do podpisania, nie dopuszczając nawet do zajęcia stanowiska.

Czy Słowacy boją się Rosji, a Czesi nie? 57. rocznica Operacji Dunaj

W tym odcinku rozmawiamy o historii i współczesności Czechów i Słowaków. Jak pamiętają inwazję wojsk Układu Warszawskiego w 1968 roku? Jak te wydarzenia zostały przedstawione w kulturze i jakie miały konsekwencje dla tożsamości narodowej? Czy dziś rządy Czech i Słowacji kierują się ku Rosji, czy raczej ku Zachodowi? Dyskutujemy też o micie „wielkiego zjednoczenia Słowian”, o różnicach między Czechosłowacją powojenną a tą z okresu międzywojnia oraz o tym, dlaczego ostatecznie doszło do rozpadu wspólnego państwa. Na koniec zastanawiamy się, czy Czechy i Słowacja – mimo rozdziału – wciąż funkcjonują razem w polityce, gospodarce i kulturze. Słuchaj w każdą sobotę o 16.00. Zobacz więcej na temat: Czechy Słowacja Rosja

Polskie Radio 24 Janas: knuliśmy przeciwko socjalizmowi nie tylko w Polsce

- Knuliśmy przeciwko socjalizmowi nie tylko w Polsce, ale i w Czechosłowacji (…). Tamtych ścigali, wsadzali do więzień, nasi ścigali, wsadzali do więzień, myśmy się spotykali i knuli przeciwko tamtym i tym. I na dodatek potem się okazało, że bardzo skutecznie knuliśmy - mówił w Polskim Radiu 24 Paweł Janas, były opozycjonista, współzałożyciel Solidarności Polsko-Czechosłowackiej.

Słowacka "republika proboszczów" paktowała z diabłem

"Miłość do siebie jest nakazem boskim, a ta miłość do siebie rozkazuje mi, abym odsunął od siebie wszystko, co mi szkodzi, co zagraża mojemu życiu. A że dla Słowaka żydowski żywioł zawsze był zagrożeniem życia, to nie trzeba nikogo przekonywać... " - mówił przywódca Słowacji w latach czterdziestych ks. Józef Tiso.

Konferencje monachijskie 1938 i 2025. Czy słusznie porównujemy te dwa wydarzenia?

Po niedawnej konferencji bezpieczeństwa w Monachium przypomina się konferencję monachijską z 1938 roku. Czy słusznie porównujemy te dwa wydarzenia? O tym w "Odrodzonej-nieznanej" mówili: historyk, doktor Michał Przeperski i były zastępca szefa kontrwywiadu wojskowego pułkownik rezerwy Maciej Matysiak.

Miloš Forman – piewca wolności

93 lata temu, 18 lutego 1932 roku, urodził się Miloš Forman, czeski reżyser filmowy. Forman należący do absolutnych gigantów światowego kina, autor takich filmów jak "Lot nad kukułczym gniazdem" czy "Amadeusz" był przede wszystkim piewcą wolności. Jednak na przestrzeni lat jego rozumienie tego pojęcia mocno ewoluowało.

Czechosłowacja

Żywa pochodnia. Jan Palach wstrząsnął sumieniami rodaków

Zajęcie Śląska Cieszyńskiego. Początek wojny z Czechosłowacją o granicę

Wincenty Witos przed mikrofonem. Unikatowe nagranie z 1938 r

Umierając, do ostatnich sił dyktował pełną humoru powieść

Václav Havel. Jedyny prezydent poeta

"Zaklęte rewiry". Film o poszukiwaniu godności

"Pociągi pod specjalnym nadzorem". Czeski film w formie

107 lat temu powstała Rada Narodowa Księstwa Cieszyńskiego

Układ monachijski. "Naród niemiecki chce jedynie pokoju"

Ryszard Siwiec. "Ktoś musi zawołać wielkim głosem: nie!"

Czy Słowacy boją się Rosji, a Czesi nie? 57. rocznica Operacji Dunaj

Polskie Radio 24 Janas: knuliśmy przeciwko socjalizmowi nie tylko w Polsce

Jesień Narodów 1989. "To była kontrrewolucja"

Protektorat Czech i Moraw pod butem Hitlera

Słowacka "republika proboszczów" paktowała z diabłem

Konferencje monachijskie 1938 i 2025. Czy słusznie porównujemy te dwa wydarzenia?

Miloš Forman – piewca wolności

Wielka miłość w "Małej Moskwie"