Polskie Radio
Section05

filozofia

Tadeusz Kotarbiński. "Żyć rozumnie. Trzeźwo sądzić. Z ponętnych urojeń wyzdrowieć"

– Żyć rozumnie. Odtrącić złudne opowieści. Trzeźwo sądzić. Z ponętnych urojeń wyzdrowieć. I temu tylko ufać, co zawrze w swej treści (...), rozwagi podpowiedź – pisał prof. Tadeusz Kotarbiński. Dziś mija 139 lat od urodzin tego wybitnego filozofa, etyka i logika, twórcy prakseologii, czyli teorii sprawnego działania.
Zobacz więcej na temat:  Lwów Warszawa etyka Tadeusz Kotarbiński historia Polski

Wiesław Myśliwski. "Literatura broni nas przed bezsensem świata"

– Opowiadając, konstruujemy nasze życie. Układamy je w jakąś logiczną całość. Literatura jest próbą formowania życia w coś, co ma swoją harmonię i swój sens – mówił Wiesław Myśliwski na antenie Polskiego Radia. Znakomity pisarz, autor m.in. takich powieści, jak "Kamień na kamieniu" i "Widnokrąg", kończy 25 marca 2025 roku dziewięćdziesiąt trzy lata.
Zobacz więcej na temat:  Wiesław Myśliwski literatura wspomnienie kultura ludowa chłopi wieś

Prof. Klemens Szaniawski. Wybitny filozof i intelektualista XX wieku

Prof. Klemens Szaniawski był wybitnym znawcą filozofii współczesnej, propagatorem modeli matematycznych w naukach społecznych oraz aktywnym działaczem opozycji. Jako uczestnik otwarcia obrad Okrągłego Stołu w 1989 roku zapisał się w historii Polski. – To postać, do której nauczyciele odwołują się na zajęciach z logiki i epistemologii – podkreśla prof. Paweł Łuków z Uniwersytetu Warszawskiego.
Zobacz więcej na temat:  Zobacz także NAUKA Klemens Szaniawski Katarzyna Jankowska

Stanisław Ignacy Witkiewicz. Rozpacz pod maską błazna

Był jednym z najoryginalniejszych twórców kultury polskiej. Malarz, pisarz, dramaturg, filozof, fotograf, twórca słynnych portretów, a także główny teoretyk awangardowej grupy malarzy formistów. Założył w Zakopanem Teatr Niezależny, w którym objął kierownictwo artystyczne. 24 lutego 1885 roku urodził się Stanisław Ignacy Witkiewicz "Witkacy".
Zobacz więcej na temat:  pisarz fotografia malarstwo literatura literatura polska rewolucja październikowa 1917

Prawda o człowieku wg Józefa Tischnera. "Przemoc jest znowu blisko nas"

Ks. prof. Józef Tischner został ogłoszony jednym z patronów 2025 roku. Ten niezwykły kapłan i filozof w swojej pracy podejmował rozważania na temat miłości, dobra, relacji międzyludzkich, życia społecznego i miejsca człowieka. Mówił, że kluczowe dla człowieka są czasy, w których żyje. - Wydaje się, że to element przeszłości, ale przemoc jest znowu bardzo blisko nas. Jest częścią naszego własnego doświadczenia - ocenił w Dwójce Wojciech Bonowicz. Wraz ze Stefanem Szarym pochylili się nad prawdą o człowieku według ks. prof. Józefa Tischnera.
Zobacz więcej na temat:  Józef Tischner Michał Nowak Wojciech Bonowicz Dwójka Zobacz także KULTURA człowiek

Czy dzieci powinny się uczyć filozofii? Odpowiedzi na te pytania mogą zmienić ich życie

- Filozofia jest próbą zrozumienia rzeczywistości i zgłębianiem świata. Tak naprawdę dzieci są w tym niezastąpione - mówi w Programie 1 Polskiego Radia Przemysław Staroń, nauczyciel filozofii, etyki, wiedzy o kulturze oraz historii sztuki, Nauczyciel Roku 2018. W jaki sposób pokazać uczniom, czym jest sztuka argumentacji i krytycznego myślenia? Na które pytania muszą koniecznie znać odpowiedzi?
Zobacz więcej na temat:  Roman Czejarek Zobacz także Cezary Domagała Przemysław Staroń Agnieszka Ciecierska Teatr Rampa

Pamięć zaklęta w muzyce

Długotrwała, krótkotrwała, sensoryczna. Świadoma i nieświadoma. Ciała i umysłu. U Johna Locke’a wraz ze świadomością tworzyła tożsamość. Przez Sokratesa porównywana była do tabliczki woskowej, w której nasze spostrzeżenia i myśli tworzą wyciski pamięci. Władysława Kopalińskiego frapowało, że „to, co usiłujemy sobie przypomnieć, objawia nam się dopiero wtedy, gdy zajęliśmy się już zgoła czym innym”.
Zobacz więcej na temat:  world music folklor folk Dwójka Hanna Szczęśniak muzyka współczesna muzyka elektroniczna muzyka eksperymentalna pamięć psychologia socjologia awangarda tradycja