Polskie Radio
Section05

Cyprian Kamil Norwid

"Złote gwoździe", czyli poeci Józefa Czapskiego

"Czapski to czytelnik o niesłychanej chłonności. Lektury były mu potrzebne jak powietrze, jak jedzenie" – tak malarza wspominał zaprzyjaźniony z nim Wojciech Karpiński. Rok 2026 decyzją Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, w 130. rocznicę urodzin artysty, został ogłoszony Rokiem Józefa Czapskiego. Z tej okazji w "Poranku Dwójki" przedstawiliśmy wiersze najbliższych mu poetów.
Zobacz więcej na temat:  poezja Dorota Gacek Józef Czapski Hugo von Hofmannsthal Zbigniew Herbert Juliusz Słowacki Rainer Maria Rilke

Polska na wygnaniu. Wielka Emigracja pozwoliła nam przetrwać

Choć pojedyncze punkty oporu broniły się do końca października, to przekroczenie granicy Prus przez główny korpus wojsk powstańczych 5 października 1831 roku oznaczało upadek powstania. Podobnie jak żołnierze, granice Kongresówki opuściły tysiące ludzi, dając początek fenomenowi polskiego życia kulturalno-politycznego poza ojczystą ziemią.
Zobacz więcej na temat:  emigracja powstanie listopadowe romantyzm Adam Jerzy Czartoryski Fryderyk Chopin Adam Mickiewicz Zygmunt Krasiński Juliusz Słowacki Joachim Lelewel

Jerzy Stempowski. "Władza nie powinna rozporządzać poetą"

– Nie wiadomo, czy Norwid chciałby wrócić do kraju cenzury – mówił w 1966 roku Jerzy Stempowski, znakomity eseista, na antenie Rozgłośni Polskiej RWE. To cenne, ocalałe nagranie głosu Jerzego Stempowskiego jest komentarzem do pomysłu komunistów sprowadzenia do kraju prochów Cypriana Kamila Norwida. Komentarzem pełnym językowej maestrii, tak charakterystycznej dla tego twórcy.
Zobacz więcej na temat:  Jerzy Stempowski pseud. Paweł Hostowiec literatura emigracyjna po 1939 literatura polska poezja Józef Czapski Wojciech Karpiński emigracja

Chiny, kropki i obrona papieża. Norwid mniej znany

Można zaryzykować paradoksalne stwierdzenie, że Norwid to jeden z najbardziej nieznanych sławnych poetów w historii literatury polskiej. Można też, przywołując liczne przykłady ze świata sztuki i życia publicznego, zadać kłam sądowi o nieobecności tego twórcy we współczesnej kulturze polskiej. Czy jednak każdy z nas wie, co łączy Norwida z Chinami lub skąd w jego wierszach bierze się aż tyle kropek i pauz? 
Zobacz więcej na temat:  Zygmunt Krasiński Chiny Rzym literatura malarstwo Andrzej Wajda HISTORIA

Juliusz Słowacki. Wieszcz, którego nie chcieliśmy

Pod wieloma względami miał pecha. Zanim przedwcześnie zmarł, musiał żyć w czasach, gdy gwiazdą był Adam Mickiewicz. Publiczność żądała tylko jednego geniusza. Ale w "Beniowskim" zapowiadał: "moje będzie za grobem zwycięstwo". I chyba miał rację.
Zobacz więcej na temat:  Juliusz Słowacki literatura poezja romantyzm książki Adam Mickiewicz Zygmunt Krasiński Józef Piłsudski Wawel Kraków Paryż pisarz pisarze i poeci Salomea Słowacka krzemieniec historia Polski emigracja Narodowe Czytanie Andrzej Towiański filozofia

Pośmiertne peregrynacje wybitnych Polaków

4 lipca 1890 roku pochowano na Wawelu sprowadzone z Paryża szczątki Adama Mickiewicza. Jak pokazała historia, nie był to jedyny przypadek, gdy Rzeczpospolita zabiegała o przetransportowanie prochów wielkiego Polaka do ojczyzny. W ciągu ostatnich dwustu lat miało miejsce kilkanaście takich sytuacji. Oto opowieści o niektórych z nich. 
Zobacz więcej na temat:  Adam Mickiewicz Władysław Sikorski Henryk Sienkiewicz Fryderyk Chopin Maurycy Mochnacki pogrzeby śmierć Powstanie Warszawskie Francja Szwajcaria

Prof. Jadwiga Puzynina: dzięki tej prośbie zrozumiałam, że Norwid potrzebuje słownika

- Zwróciła się do mnie Basia Falencka, obecnie Supko, która była słuchaczką mojego konwersatorium dotyczącego nazw wartości. Powiedziała, że chce u mnie pisać pracę magisterską o wartościach w pismach Norwida. Poczułam się trochę niewyraźnie, bo mało wiedziałam o Norwidzie - mówiła w archiwalnym nagraniu profesor Jadwiga Puzynina. Wybitna humanistka zmarła 8 lutego.
Zobacz więcej na temat:  Jadwiga Puzynina wspomnienie Anna Lisiecka Dwójka KULTURA Zobacz także

Cyprian Kamil Norwid "Krakus". Studium pożądania władzy

"Krakus" to słuchowisko według mało znanego i nieukończonego dramatu Cypriana Kamila Norwida. Tekst pochodzi z wczesnego okresu jego twórczości i jest ironicznym przetworzeniem legendy o Krakusie i smoku wawelskim. Jest opowieścią o złu, którego pochodzenie i natura, a także sposób przezwyciężenia, pozostają niejasne.
Zobacz więcej na temat:  Dariusz Błaszczyk Krzysztof Gosztyła Andrzej Brzoska Bastarda Grzegorz Małecki Jędrzej Hycnar Wojciech Żołądkowicz

Irena Jun: przez poezję byłam przeprowadzana jak przez las, w którym ma się zdarzyć coś cudownego

Irena Jun jest uznawana za mistrzynię słowa i jedną z najlepszych odtwórczyń ról beckettowskich. Mając 88 lat, powróciła w monodramie "Stara kobieta wysiaduje" do Teatru Studio. Właśnie tam, w roku 1988, to dzieło Tadeusza Różewicza miało swoją premierę. Z aktorką rozmawiają Malwina Kiepiel i Magda Kuydowicz.
Zobacz więcej na temat:  KULTURA SZTUKA TEATR Teatr Studio Irena Jun Tadeusz Różewicz Magda Kuydowicz Malwina Kiepiel Trójka

"Scena teatralna Trójki" – "Norwid’Elipsa" w Palmową Niedzielę

Przypominamy eksperymentalne słuchowisko, którego premiera odbyła się w 2021 roku – Roku Norwida – podczas Festiwalu Warszawska Jesień oraz na "Scenie teatralnej Trójki". Był to pierwszy w historii trójkowego teatru projekt międzynarodowy. Zostały zrealizowane dwie wersje – polska i francuska dla zagranicznego odbiorcy.
Zobacz więcej na temat:  Trójka Barbara Marcinik TEATR Andrzej Seweryn Jerzy Radziwiłowicz Maria Seweryn KULTURA Wojciech Dorosz Scena Teatralna Trójki