Polskie Radio
Section05
historia Europy

81. rocznica likwidacji obozu cygańskiego w łódzkim getcie

12 stycznia 1942 roku Niemcy zakończyli likwidację tak zwanego obozu cygańskiego, który funkcjonował w obrębie getta w Łodzi. W ciągu trwającej tydzień akcji naziści wywieźli do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem ponad cztery tysiące Romów. Nie przeżył nikt. Wszyscy zostali zamordowani w mobilnych komorach gazowych. 
Zobacz więcej na temat:  historia Polski historia Europy HISTORIA Romowie II wojna światowa Niemcy nazizm niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne śmierć

Isaac Newton. Wszechstronny geniusz, który zrewolucjonizował świat nauki

380 lat temu urodził się sir Isaac Newton zaliczany do najwybitniejszych naukowców wszech czasów. Nic zresztą dziwnego, bowiem wiele jego odkryć położyło podwaliny pod współczesną naukę. Sformułował m.in. prawo powszechnego ciążenia i trzy zasady dynamiki, a także opracował rachunek różniczkowy i całkowy. 
Zobacz więcej na temat:  HISTORIA historia Europy NAUKA fizyka matematyka odkrycia i ciekawostki

Zrabowany przez Niemców rękopis Beethovena zwrócony właścicielom

Manuskrypt odebrany przez nazistów żydowskiej rodzinie Petscheków, jednej z najbogatszych w przedwojennej Czechosłowacji, był przez ponad 80 lat przechowywany przez Muzeum Ziemi Morawskiej w Brnie. Zwrot własności umożliwiła zmiana prawa o mieniu skradzionym przez Niemców.
Zobacz więcej na temat:  Niemcy Czechy Czechosłowacja Ludwig van Beethoven historia Europy HISTORIA nazizm kradzież Żydzi Brno Morawskie Brno II wojna światowa manuskrypt

Elżbieta I Romanowa. Pucz, intryga i rosyjska korona

6 grudnia 1741 roku władzę w Rosji przejęła Elżbieta Piotrowna Romanowa. I chociaż tron zdobyła za pomocą zamachu stanu, szybko zyskała akceptację i miłość poddanych. Władczyni, kontynuującej politykę swojego ojca Piotra I Wielkiego, udało się bowiem wprowadzić w państwie wiele reform, które usprawniły między innymi system sądowniczy, handel oraz przemysł. 
Zobacz więcej na temat:  HISTORIA historia Europy Rosja zamach caryca Katarzyna II Moskwa

"Miejski grunt…". Jak unowocześniano polskie miasta

"Istnienie Rosji jako sąsiada w istotnym stopniu zdeterminowało naszą przygodę z nowoczesnością" - pisze prof. Rafał Matyja w książce "Miejski grunt. 250 lat polskiej gry z nowoczesnością". - Zdanie to mówi nam o pewnym nieszczęściu historycznym, które dotknęło najbardziej ziemie zaboru rosyjskiego, a później dotknęło także całą Polskę, ponieważ to, że mieliśmy ustrój socjalistyczny, czy komunistyczny, to tylko mała część prawdy; my mieliśmy go w wydaniu sowieckim - mówił prof. Matyja na antenie radiowej Dwójki.
Zobacz więcej na temat:  Dwójka Antoni Dudek miasto historia Polski historia Europy Łódź Dąbrowa Górnicza Poznań Galicja

Polska i jej sąsiedzi: Mongołowie, Ruś, Moskwa i Litwini w latach 1241-1320

W roku 1241, kiedy na ziemiach polskich postępowało rozbicie dzielnicowe, bohaterski odpór najazdom Mongołów próbował stawić poległy w bitwie pod Legnicą książę śląski Henryk Pobożny. Mongolska nawała przetoczyła się przez kraj, do okupacji jednak nie doszło.
Zobacz więcej na temat:  Dorota Truszczak Andrzej Nowak historia Polski średniowiecze Mongolia Wołyń Litwa historia Europy Moskwa Rosja

Bolesław Krzywousty w zwierciadle historii i perspektywie uczonego

Z narracji epoki, kronik Galla Anonima, wiemy, że średniowieczny władca był wojowniczy i ambitny, a jego charakter odzwierciedla cytat: "wiekiem chłopiec, lecz zacnością strzec". Walczył o miejsce w polityce międzynarodowej, odnosił sukcesy, budował sojusze. Biografię Bolesława, syna Władysława I Hermana, Piasta z historycznych zapisów odtworzył prof. Stanisław Rosik z Uniwersytetu Wrocławskiego.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Jankowska Katarzyna Jankowska – PODCAST Bolesław Krzywousty historia Polski historia Europy biografia średniowiecze Bolesław Chrobry

Nie żyje Michaił Gorbaczow. Jego rządy wyznaczyły kres ZSRR. Od pieriestrojki do puczu Janajewa

W wieku 91 lat zmarł ostatni przywódca ZSRR - Michaił Gorbaczow. 24 sierpnia 1991 roku Michaił Gorbaczow ustąpił ze stanowiska sekretarza generalnego Komunistycznej Partii Związku Sowieckiego. Był to skutek nieudanych reform i puczu, który doprowadził do osłabienia jego autorytetu. Oznaczało to faktyczny koniec komunistycznego imperium.
Zobacz więcej na temat:  HISTORIA historia Europy ZSRR Michaił Gorbaczow Rosja Borys Jelcyn

Obrona Głogowa. Średniowieczna zwycięska wojna Bolesława Krzywoustego

W sierpniu 1109 roku rozpoczęła się obrona Głogowa. Starcia opisywał Gall Anonim, wspominał o nich Kosmas z Pragi. Szturm zakończył się odstąpieniem od oblężenia sił niemiecko-czeskich, a następstwem wojny było umocnienie polskiej pozycji w Europie i triumf Bolesława Krzywoustego.
Zobacz więcej na temat:  Katarzyna Jankowska Katarzyna Jankowska – PODCAST Głogów historia Polski historia Europy Bolesław Krzywousty Władysław Herman Niemcy Poznań